Elmas Arus


Yönetmen

Yarı göçebe ailenin beş çocuğundan biri olarak Amasya’da doğdu. Roman kökenli annesi ev işçiliğiyle, Abdal kökenli babasıysa ördüğü sepetleri sattıktan sonra günlük fabrika işçiliği gibi geçici işlerle geçimi sağlıyordu. “30 bin kişilik sülalede okula giden ilk kız çocuk bendim” diye hayatını anlatmaya başlıyor Elmas: “Bizde kızların toplumun dışına çıkması, yani okula gitmesi yasaktı. Erkekler de ancak ilkokul üçüncü sınıfa kadar gidiyordu ama babam okuma yazma bilmemeyi kör kalmak olarak görüyordu.” Nitekim Elmas’ın babası mahallelinin tepkilerine rağmen kızını okula gönderdi. Beş yılın sonunda Elmas başarıyla mezun oldu ama aile bu arada İstanbul’a taşındı ve “12 yaşındasın artık evlenecek çağa geldin!” baskısı yeniden başladı. Elmas, dört yıl eve kapandı. Ev işi, dantel yapmayı öğrendi. Ancak eğitim fikrinden hiç vazgeçmedi: “Tek çıkış yolunun eğitim olduğunu biliyordum. ‘Neden annemin kaderini yaşayayım?’ diye düşünüyordum. Aileme evlenmeyeceğimi söyledim. Hiç kolay olmadı ama ortaokulu dışarıdan bitirmem için ikna etmeyi başardım.” Ortaokulu kısa sürede bitirdikten sonra liseye kaydını yaptırdı: “Liseye gitmek hayatımda dönüm noktasıydı. “Çingene!” demiyorlardı ama davranışlarından sosyal ve sınıfsal farkı hep hissediyordum.” Tabuları yıkıp iki üniversite bitirdi. İstanbul Üniversitesi Gazetecilik bölümünden lisans derecesini aldı. Türkiye’deki 38 şehirde 460 Roman mahallesinde Roman üst başlığı altında toplanan Rom, Dom, Lom ve Abdal gruplarının yaşamlarını anlatan “Buçuk” belgeselini çekti. Çekimleri 10 yıl süren “Buçuk” belgeseli, ulusal ve uluslararası alanda birçok ödül aldı. Dokuz yıl, “Ben kimim?” sorusunun peşinde Türkiye’nin her yerindeki Roman grupları ziyaret etti, ‘Buçuk’ adlı belgeseli hazırladı. 2009’da kurduğu Sıfır Ayrımcılık Derneği’yle geçen hafta Avrupa Konseyi’nin prestijli İnsani Yardım Ödülü’ne layık görüldü.

Yönetmenliğini Yaptığı Belgesel Filmler

Evden Eve (Home From Home) - 2021 .... Belgesel, 00:25:01
Mezopotamya’nın Kayıp Halkı - 2017
Kaçak Hayatlar - 2010
Dergaha Yolculuk - 2009 / Hüseyin Haluk Arus, Elmas Arus
Göçün Türküsü - 2007

Buçuk - 2007 / Hüseyin Haluk Arus, Elmas Arus
Raoul Wallenberg İnsan Hakları Ödülü. 2014
Uluslararası Hrant Dink Karanlığa Işık Tutanlar Ödülü. 2010
3. Ege Belgesel Film Günleri, Gösterim Seçkisi. 2010
47. Antalya Altın Portakal Film Festivali, Ulusal Belgesel Dalı, Özel Gösterim Seçkisi. 2010
Roman Filmleri Haftası, Gösterim Seçkisi. 2007



Kaynak
belgesel.gov.tr
Kültür Bakanlığı Arşivi