Bilgin Adalı


Yönetmen

Doğum Tarihi - 11 Aralık 1944, Safranbolu
Ölüm Tarihi - 29 Eylül 2012, İstanbul

Kendi ağzından özgeçmişi;
Çalışma yaşamıma, 1968 yılında TRT Ankara Televizyonunda Yönetmen ve Yapımcı olarak başladım. 1976’ya kadar Süren bu dönemde, yüzün üzerinde belgesel film, sanat, kültür ve eğitim programı gerçekleştirdim.

1976 - 1984 yılları arasında Prof. Dr. Âlim Şerif Onaran ile birlikte, Dokuz Eylül Üniversitesi Güzel Sanatlar Fakültesi, Sinema Tv Bölümü’nün üç kurucusundan biri olarak, Belgesel Film Yapım ve Yönetimi, Fotoğrafçılık, Yazılı Anlatım, Yaratıcı Yazarlık, Senaryo Yazarlığı, Televizyona Giriş, Televizyon Programcılığı, Fotoğrafçılık gibi dersler okuttum, öğrencilerin uygulamalı çalışmalarına, danışman, kameraman, gerektiğinde de oyuncu olarak katkılarda bulundum.

1984’te Sinema Tv Ana Sanat Dalı Başkanı iken özel nedenlerle üniversiteden istifa ederek İstanbul’da, çeşitli reklam ajanslarında Senior Yazar ve Yaratıcı Yönetmen olarak çalıştım. Bu arada TRT televizyonu için dışarıdan, çeşitli belgesel ve dizilerin (Portreler, Gençlerle, Fırat’ın Türküsü vb.) yönetmenliğini ya da senaryo yazarlığını üstlendim. Serbest yazar ve yönetmen olarak, Sabancı Grubu, Raks Grubu, Siemens, Garanti Bankası, Koç Grubu gibi kuruluşların yanı sıra çeşitli yapım firmaları tarafından gerçekleştirilen “Derinlerdeki Tarih”, “Göklerin Kızı Sabiha Gökçen”, “Nazar Boncuğu” gibi belgesel filmlerin senaryo yazarlığını üstlendim. İ.Ü. İktisat Fakültesi, Akademi İstanbul, Yeditepe Üniversitesi gibi öğretim kurumlarında, sinema, yazarlık ve reklamcılık dersleri verdim. 1997 yılından bu yana, Yeditepe Üniversitesi Meslek Yüksek Okulunda “Creative Writing, Creativity in Advertising ve Advertising Environment dersleri vermekteydim. Bu yıl Maltepe Üniversitesi Meslek Yüksekokulu’nda Radyo-Tv Program Yürütücüsü olarak, sinema ve televizyon konularında çeşitli dersler vermekteyim.

Ha, unuttum: Tarsus Amerikan Koleji’ni arka kapıdan, Alanya Ortaokulu ve Mersin Tevfik Sırrı Gür Lisesi’ni ön kapıdan bitirdikten sonra, A.Ü. SBF Basın Yayın Yüksek Okulu’ndan mezun oldum. Belgesel Sinema konusunda yüksek lisans, anmaya değmez nedenlerle, felsefe ve kitle iletişimi alanlarında tez sunumu aşamasında bırakılıp unutulmuş iki doktora çalışmam var. Evliyim. 30 yaşında bir oğlum, ikinci evliliğimden 12-14 yaşlarında iki kızım var.

Kaynak
Bilgin Adalı

Yönetmenliğini Yaptığı Belgesel Filmler

Eski Evler Eski Ustalar: 4. Bölüm - Batı Akdeniz: Eski Konaklar Yeni Konuklar - 1989
Portreler - 1989 .... Belgesel, 00:25:00, 12 Bölüm (TRT)
Türküler Yakmak İsterdim Size
Dün Bugün Yarın (3 Bölüm)
30 Ağustos
Cumhuriyete Doğru - 1976 .... Belgesel, 00:45:00, 1 Bölüm (TRT)
Başkomutan Atatürk
Doğanın Korunması (3 Bölüm)
Çocuk Esirgeme Kurumu
Türk Hava Kurumu

Diğer Filmografisi

Göklerin Efsane Kızı: Sabiha Gökçen - 2003 .... Senarist (Yönetmen: Ali Akyüz)
Derinlerdeki Tarih - 2000 .... Senarist (Yönetmen: Şehbal Şenyurt)
70. Yılda Türkiye - 1993 .... Metin Yazarı (Yönetmen: Sadık Ersümer)
70. Yıl - 1993 .... Metin Yazarı (Yönetmen: Metin Devrim)
Fırat'ın Türküsü - 1991 .... Senarist (Yönetmen: Ertuğrul Karslıoğlu)

Olayların İçinden (güncel olayları ele alan dizi program)
Kolera (eğitim programI)
Aile Planlaması (eğitim programI)
Trafik (çocuklara yönelik eğitim dizisi)
Gençlerle (gençlik programı, dizi)

Çok sayıda canlı çocuk programı, kültür programları, tanıtım filmleri, deneysel filmler ve çeşitli reklam filmlerinin senaryosu vb.









Bilgin Adalı

11 Aralık 1944’te Safranbolu’da doğdu. Daha ilkokul öğrencisiyken öykü ve şiir yazmaya bir “ceza” olarak başladı. Lise çağındayken, yazdığı öykü ve şiirler günün edebiyat dergilerinde yayınlanmaya başladı. 70’li, 80’li yıllarda o dönemin izlerini taşıyan şiirler yazdı.

60’lı yıllarda, Devinim 60, Dönem, Yordam gibi edebiyat dergilerinde görev aldı, öykü, şiir ve eleştirilerimi yayınladı. 70’li, 80’li yıllarda, çeşitli dergilerde, o dönemin izlerini taşıyan öykü ve şiirler yazdı.

1969’da Ankara Üniversitesi, Siyasal Bilgiler Fakültesi, Basın Yayın Yüksek Okulu Radyo-Tv Bölümünü bitirdi.

1968-1976 yılları arasında TRT Ankara Televizyonu’nun ilk yönetmenlerinden biri olarak Kurtuluş Savaşı, Atatürk ve Atatürk devrimlerini konu alan belgesel filmler, kültür ve sanat programları, çocuk ve gençlik programları hazırladı.

1973’te Atatürk’ün kurduğu Türk Dil Kurumu üyeliğine seçildi.

1976’da Dokuz Eylül Üniversitesi GSF Sinema Tv Bölümü’nde Öğretim Görevlisi, daha sonra Bölüm Başkanı oldu. Televizyon programcılığı, yaratıcı yazarlık, senaryo yazarlığı, belgesel film yapım ve yönetimi gibi konularda dersler verdi.

1980’de Dokuz Eylül Üniversitesi, Güzel Sanatlar Fakültesi’nde belgesel sinema konusunda Yüksek Lisans yaptı.

1984’te, o dönemdeki üniversite yönetimine karşı çıkarak üniversiteden ayrıldı, İstanbul’a gelip Manajans, Parajans, Cenajans gibi çeşitli reklam ajanslarında reklam yazarlığı, yaratıcı yönetmenlik yaptı. İstanbul Üniversitesi İktisat Fakültesi, Yeditepe ve Maltepe üniversitelerinde yarı zamanlı öğretim görevlisi olarak çalıştı.

Marmara Akademisi’nde “Yaratıcı Yazarlık” dersleri verdi, serbest yazar olarak çocuklar için öykü, roman, oyun ve destanlar; reklam ve tanıtım filmleri için senaryo yazdı.

Çocuk ve gençlik kitapları:
Havşan Öyküleri - çocuk öyküleri - Bu Yayınevi, 2002
Zaman Bisikleti - çocuk romanı - Can Çocuk, 2004
Geçmişten Gelen Konuklar - Zaman Bisikleti - 2 / çocuk romanı - Can Çocuk, 2004
Dünyamızın ilk Şafağı - Çatalhöyük Öyküleri - 1 / çocuk romanı - Can Çocuk, 2004
Ateşin Çocukları - Çatalhöyük Öyküleri - 2 / çocuk romanı - Can Çocuk, 2005
Bolluk ve Savaş - Çatalhöyük Öyküleri - 3 / çocuk romanı - Can Çocuk, 2006
Mavi Gezegenin İlk İnsanları - çocuk romanı - Büyülü Fener, 2005
Dünya Artık Daha Güzel - çocuk romanı - Büyülü Fener, 2005
Troya Savaşı ve İlyada Destanı - çocuklar için manzum uyarlama - Büyülü Fener, 2005
Odysseia - çocuklar için manzum uyarlama - Büyülü Fener, 2005
Gılgamış Destanı - gençler için manzum uyarlama - Yapı Kredi Yayınları, 2005
Çanakkale Destanı - Özgün destan - Büyülü Fener Yayınevi, 2006
Dede Korkut Destanları - Dede Korkut öykülerinin manzum anlatımı - Serhat Yayınları, 2006
Kaledibi Sokağı - gençler için roman - İş Bankası Kültür Yayınları, 2006
Barış Çocuk Kurtuluş Savaşında - çocuk romanı - İş Bankası Kültür Yayınları, 2006
Meraklı Karınca Cimcim - resimli çocuk romanı - resimleniyor
Alev Kız Aninna - resimli çocuk romanı - resimleniyor
Kralın Adaleti - çocuk romanı - basıma hazırlanıyor
Kariye Hazinesi - çocuk romanı - basıma hazırlanıyor
Oğuz Kağan Destanı - gençler için manzum uyarlama - basıma hazırlanıyor

Oyunları:
Bencil Dev, çocuk oyunu, 1983 (Oscar Wilde’ın “Bencil Dev” öyküsünden uyarlama)
Kültür Bakanlığı Çocuk Oyunları Yarışması Başarı Ödülü.
İstanbul Şehir Tiyatroları ve AST tarafından sergilendi.

Nar Tanesi - çocuk oyunu (bir Anadolu masalı uyarlaması)
Okulda Şenlik Var, çocuk oyunu

Yetişkinlere yönelik kitapları:
Âşık Garip, Halk Hikâyesi Uyarlaması, TDK yayını, 1972
Barışın Tarihçesi - şiirler - Yeni Ankara Yayınevi, 1980
Yaralı Kuşlar Tanığı - şiirler - Erdem Yayınevi, 1983
Belgesel Sinema - İnceleme, araştırma - Hil Yayınevi, 1986
Gün Dağların Ardında - öyküler - Afa Yayınları, 1990
Güncel Türkçe Yazım Kılavuzu - Aralık Yayınları, 1998

Çevirileri:
Protesto - Güney Afrikalı kadınların protesto kitabı - Kavram Yayınları, 1986
İyi Yaşamak İçin Yaratıcı Düşünmek - araştırma - Reklamcılık Vakfı, 2004
İstanbullu Kız - roman, Everest Yayınevi, 2006
Beyaz Diş - roman - Serhat Yayınları, 2005
Eski Tüfekler - roman - basıma hazırlanıyor
Söğütlerdeki Rüzgâr - çocuk romanı - basıma hazırlanıyor




Kaynak
Bilgin Adalı