Gözmece




Yapım Tarihi - 2007
Süre - 00:46:00
Format - Uzun Belgesel, Renkli, Kürtçe, Türkçe

Yönetmen - Aydın Sevinç

Diyarbakır olaylarında çocuklar öldürüldü. ben de İstanbul’da oturan sıradan bir insan gibi televizyondan izliyordum” diyen sevinç, ‘gözmece’ belgesini çekmeye ise özellikle tarım bakanı Mehdi Eker’in, “o çocuklara beşer onar milyon verilerek satın alındılar, o çocuklara taş attırdılar, o çocuklar hiçbir şey bilmiyor” şeklindeki sözlerinden sonra karar verdiğini ifade ediyor. bölge’de daha önceki çalışmalarında Amedli çocuklarla sohbetleri olduğunu kaydeden Aydın sevinç, “çocukların yaşanan savaşa duyarsız olduklarını düşünmüyorum. dikkatimi çekti, burjuva medyası Bakan Eker’in söylediklerini çok dile getirdi. ben de bir de çocukların ağzından duyalım ne diyecekler diye Diyarbakır’a gittim. olaylarda çocuklarını yitiren ailelerle, olaylara katılan çocuklarla konuştum. sadece çocukların panaromasından hiçbir medyanın anlatmadığı farklı bir gerçekliğin olduğunu Diyarbakır Çocuklarının sesiyle duyurmak istedim. (Aydın Sevinç)

10. 1001 Belgesel Film Festivali, Gösterim, 2007



"Gözmece" Çocuklara Adalet İçin Gösterildi

Diyarbakırlı çocukları kendi dillerinden anlatan belgesel “Gözmece”, Çocuklar İçin Adalet Komisyonu tarafından Rengahenk’te gösterildi.

Adını bölgedeki çocukların körebe oyununa verdikleri isim olan gözmeceden alan Aydın Sevinç’in ilk belgesel filmi, milletvekili Sebahat Tuncel, pedagog Ayten Zara Page, hukukçu Mehmet Uçum ve sanatçılar Olgun Şimşek ile Nilüfer Açıkalın’ın katıldığı etkinlikle gösterildi.

Çocuklar İçin Adalet Girişimi’nin düzenlediği etkinlikte Açıkalın, girişimin sözcülüğünü yaparken hukukçu Uçum “terörist” olarak suçlanan çocukların yetişkin olarak yargılandıklarına dikkat çekti ve biran önce TMK kapsamında çocuklara özel düzenlemeler yapılması gerektiğini ifade etti.

Pedagog Page ise gözaltına alınan, yargılanan ve cezalandırılan çocukların yaşadıkları travmaları anlattı. Page’nin ardından oyuncu Olgun Şimşek, İsviçre’de yaşadığı için gösterime katılamayan yönetmen Aydın Sevinç’in gönderdiği mektubu okudu. Mektubunu “Bu çocuk belgeseli değildir, bu benim filmim de değildir, bu orada yaşayan çocukların hayatıdır ve onların hayatlarına dair anlattıklarından daha güçlü söyleyecek hiçbir sözüm yok” diye bitiren Sevinç’in ardından DTP milletvekili Sabahat Tuncel bir konuşma yaptı.

Daha önce Gözmece’yi izlediğini söyleyerek böyle bir film yaptığı için yönetmeni tebrik eden Tuncel “Buraya gelirken ‘Kimin umurundaki bu çocukların yaşadıkları?’ diyordum ama buradaki 60-70 kişi bile çok önemli. Demek ki birilerinin umurundaymış” dedi.
Çocuklar anlattı

Tuncel’in konuşmasının ardından 45 dakikalık belgesel filmin gösterimine geçildi. Yönetmen Sevinç önce kamerasını cezaevine girip çıkmış bir çocuğa yöneltiyor ve soruyor- “Cezaevinde nasıl vakit geçiriyordunuz?” “Gözmece gibi oyunlar oynuyorduk” cevabıyla filmin adının nerden geldiğini öğreniyoruz.

Bölgedeki çocuklar körebe oyununa gözmece diyorlar. Başbakan Erdoğan’ın “Çocuk da olsa kadın da olsa gereği yapılacaktır” sözleri eşliğinde eylemlerde polis kurşunuyla yaşamını yitiren çocukların ailelerine geliyor sıra. 7 yaşındaki Enes Ata’nın teyzesine giderken meraktan izlediği kalabalık arasında öldürülüşünü babası anlatıyor, çocuklarını kaybeden annelerin, “ölene kadar bu işin peşini bırakmayacağım” sözleri babanın sesine ses katıyor. Sadece hüzün ve öfke yok “Gözmece”de. Sıra Diyarbakır Belediyesi’nin düzenlediği etkinliklerde yer alan, Çocuk Festivali’ne katılan çocuklara gelince şenleniyor ortalık.

“Her şeye rağmen biz kendi dilimizde konuşmaya, oyunlar oynamaya devam edeceğiz” diyorlar. Yönetmen Sevinç filmin sonunda ilginç bir yönteme başvurarak kurgusunu yaptığı filmini, yine filmde yer alan çocuklara izletiyor ve onların tepkisini de filmin sonuna ekliyor. Çocuklardan biri yönetmene “Bu görüntüler diğer çocukların psikolojisini bozabilir” diyerek uyarıyor, bir diğeri “Biz bunları burada her gün yaşıyoruz, bizim her gün psikolojimiz bozuluyor, onlar da ne yaşadıklarımızı görsünler” diye ona karşı çıkıyor. İşte o an çocukların “büyüklerden” çok daha düşünceli olabildiğine bir kez daha şahit oluyoruz. Kaçıranlar Gözmece’yi, 18 Nisan Cumartesi saat 16.00’da Rengahenk Sanatevi’nde izleyebilir.(SÇ/EÜ)

Semra Çelebi
İstanbul - BİA Haber Merkezi
12 Nisan 2009





Çocukların Dilinden “Gözmece” Yarın Rengahenk’te!

Vicdani retle ilgili ikinci belgesel filminin çalışmalarını yürüten Aydın Sevinç’in ilk filmi “Gözmece” yarın Rengahenk Sanatevi’nde gösterilecek. Çocuklar İçin Adalet Komisyonu tarafından gösterimi yapılacak olan film Diyarbakır’da yaşayan çocukların savaştan nasıl etkilendiklerini kendi dillerinden anlatıyor.

100'den fazla ismi biraraya getiren Çocuklar İçin Adalet Çağırıcıları, yarın, farklı zamanlarda eylemlere katıldıkları iddiasıyla terör suçlarıyla yargılanan çocukların durumuna dikkat çekmek için çocuklarla görüşülerek yapılmış olan “Gözmece”nin gösterimini gerçekleştirecek.

Adını Kürt çocuklarının körebeye verdikleri isimden alan Gözmece, 2006 Newroz’u öncesi 14 HPG'linin öldürülmesinin ardından Diyarbakır’da başlayan gösteriler sırasında yaşamını yitiren çocukların aileleriyle, yaralanan veya gözaltında işkence gören ya da bundan psikolojik olarak etkilenen Diyarbakırlı çocuklarla yapılan röportajlardan oluşuyor.

Filmi çektikten sonra İsviçre’ye yerleşen yönetmen Aydın Sevinç etkinliğe bizzat katılamayacak ancak gönderdiği mektubu sanatçı Halil Ergün okuyacak. Açılış sunumunu sanatçı Nilüfer Açıkalın’ın yapacağı etkinlikte Ayşenur Demirkale hukuki değerlendirme, Ayten Zara Page pedagojik bir değerlendirme yapacak. Milletvekili Sabahat Tuncel de gösterime katılacak.

10 Nisan Cuma (yarın) saat 16.30’da gerçekleştirilecek etkinlikle ilgili ayrıntılı bilgiye 212 292 32 47- 48 numaralı telefonlardan ulaşılabilir.(SÇ/EÜ)

İstanbul - BİA Haber Merkezi
09 Nisan 2009





Gözmece, 28 Mart 2006 tarihinde Diyarbakır'da yaşanan olaylar ve sonrasında, Diyarbakırlı çocuklar ve yaşamını yitiren çocukların aileleri anlatıyor. Yılladır Süren savaşın en acı yaptırımlarına maruz kaldıkları için psikolojik, toplum tarafından ötekileştirildikleri için sosyolojik ve fiziksel yıkımlarla büyüyen Diyarbakırlı çocukları dinlemek isterseniz; Boğaziçi Üniversitesi, Natuk Birkan salonu, İbrahim Bodur oditoryumu, 13 mart 2007 salı günü saat-18.00 de buluşmak üzere.


Kaynak
Emre Özkapı





Koğuşlarda 'Gözmece' Oyunu

Filmin konusu olan çocuklar, film üzerine konuşuyor, tartışıyor.
'Cezaevinde zamanımızı gözmece oynayarak geçiriyorduk.' Bir çocuğun bu sözleriyle başlayan 'Gözmece' adlı, Aydın Sevinç'in çektiği belgesel, Terörle Mücadele Kanunu'ndan yargılanan çocukları anlatıyor

“Gözmece’ filmi, bir çocuk belgeseli değildir, benim filmim de değildir, bu sadece oradaki çocukların hayatıdır.” İsviçre’ye göç eden yönetmen Aydın Sevinç, filmini bu şekilde ifade ediyor. ‘Oradaki’ çocuklar ise 13-17 yaşlarında, 2006 yılında değişiklik yapılan Terörle Mücadele Kanunu (TMK) sebebiyle ‘yetişkin’ koşullarında Çocuk Hakları Sözleşmesi’ne aykırı olarak yargılananlar. Aydın Sevinç, Diyarbakır’da TMK’dan tutuklu bulunan çocukların yaşantılarını yansıtıyor filminde. Haklarında 50 yıla varan ceza istemiyle yargılanan bu çocukların suçu ise şehirlerinde gerçekleştirilen eylemlerde taş atmak. “Zamanımızı oyun oynayarak geçiriyorduk cezaevinde. Gözmece oynuyorduk.” diyen çocuğun sözleriyle başlıyor film.

Adını Diyarbakırlı çocukların oyunlarından alan belgesel, 28 Mart 2006 tarihinde yaşanan olaylar ve sonrasını gerçek görüntülerle anlatıyor. Belgeselde, eylem sırasında ve gözaltında polis şiddeti nedeniyle yaralanan ya da hayatını kaybeden çocukların hikâyesi aktarılıyor. Gerçek görüntülerle kurgulanan belgeselde, söz konusu olaylara maruz kalan çocuklar ve yakınları bizzat tanıklık yapıyorlar. Hayatını kaybeden çocukların yakınları, olayların nasıl geliştiğini, çocuklarından haber alamayışlarını ve gelen haber karşısında gösterdikleri tepkiyi anlatıyor.

Belgeselin bölümlerinden birinde filmin son halini izleyip görüş belirten çocuklar görülüyor. Biri, görüntüleri izleyen başka çocukların psikolojilerinin bozulabileceğini düşünüyor. Bir diğeri ise bunların gerçek olduğunu, kendilerinin bu olaylar içerisinde yaşadıklarını ve diğer insanların empati kurmaları gerektiğini savunurken tartışma başlamış oluyor. ‘Gözmece’ belgeselinin en acıklı karelerinde ağlayan seyirciler de bu tartışma karşısında gülmeden edemiyorlar. Çocuklar, Türkçe, Kürtçe, Fransızca, İspanyolca... ‘Dilim varlığımdır. Dilimin sınırları dünyanın sınırlarıdır. Diline sahip çık.’ sözleriyle çağrıda bulunduktan sonra hep birlikte şarkı söylemeye başlıyorlar. Her ne kadar keyifli görünseler de içinde bulundukları ortam onları kederlendirmeye yetiyor. Bu ortamdan kurtulmanın tek çaresi olarak da okumanın faydalı olacağı görüşündeler.

Filmin galası,10 Nisan Cuma günü Çocuklar İçin Adalet Çağırıcıları’nın desteğiyle Rengahenk Sanatevi’nde yapıldı. 45 dakikalık belgesel gösteriminin öncesinde açılış, hukuki, pedagojik ve tanıklık sunumları yapıldı. Açılış sunumunu okuyan Nilüfer Açıkalın’dan sonra Mehmet Uçum, “15-18 yaş grubunda terörle mücadele kapsamında cezaevine alınan çocuklara, yetişkin hukuku uygulanıyor. Daha da vahimi 12-15 yaş grubunda da aynı hukukun uygulanması” diyerek söz konusu olayları hukuki açıdan değerlendirdi.

Pedagojik sunumda Ayten Zara Page, yaşadıkları travmalar sonucunda ruhları şiddet dolan çocukların, geleceğinin karanlık olduğunu ya da geleceğinin olmadığını düşünerek hayatlarına son vereceklerini söyledi. Tanıklık sunumu için ise, DTP İstanbul Milletvekili Sebahat Tuncel “Önce çocuklar için adalet. Oradaki savaş sürdükçe çocuklar taş atmaya devam edecekler. O yüzden iyi çalışmalıyız ki savaş kalmasın” diyerek katılımcılara hitap etti. Galaya bizzat katılamayan yönetmenin gönderdiği mektubu da oyuncu Olgun Şimşek okudu. Aydın Sevinç mektubunda filmin amacının, Diyarbakır’da yaşayan çocukların sosyolojik, psikolojik, fiziksel bir analizini yapmak, orada yaşayan çocukların yaşam gerçekliğini aktarmak ve insanlarda bir duyarlılık duygusunun oluşmasını sağlamak olduğunu söylüyor. Katılımcılar, duruşmaların devam ettiği bu süreçte biraz duyarlılık göstermenin faydalı olacağı görüşündeler.
Rengahenk Sanatevi, her cumartesi 16.00’da ‘Bir belgesel bir yönetmen’ programını gerçekleştiriyor.
Tel- 0212 292 32 17

radikal.com.tr
Ceren Kocabaş
23/04/2009