Gölgenin Seyri - Türk Sinemasının Tartışmalı İlkleri (Watching the Shadow - Controversial Firsts in Turkish Cinema)




Yapım Tarihi - 2020
Süre - 02:06:00
Format - Uzun Belgesel, Renkli, Türkçe

Yönetmen / Director - Müjgan Yıldırım
Metin / Text - Müjgan Yıldırım
Film Editor /Post P. Supervisor - Tuvana Simin Günay
Danışman / Adviser - Burçak Evren
Orijinal Müzik / Original Music - Emre Zengineken
Seslendiren / Dubbing - E. Deniz Gürsucu – Suat Çalık
Animasyon / Animation - Alpagut Aykut Tüzemen

Türk Sinemasının geçmişine indikçe bilinmezlik ve belirsizliklerle dolu, sinema yazarları tarafından aktarılagelen bir tarihle karşılaşıyoruz. Bu projeyi gerçekleştirmekteki amaç yanlış ya da eksik bilinen “ilk” leri ortaya çıkarabilmektir. Sinema tarihçilerinin ortaya koyduğu belgelerden hareketle, dönemin gazete ve dergileri taranarak bazı eksik parçalardan bütüne, ya da tartışılan bazı konuların netleştirilmesine doğru çalışmak ana hedefler arasındaydı. Özellikle Türk sinemasının erken dönemine (1896-1922) odaklanan film kapsamında; Osmanlı arşivi, yabancı kaynaklar, gazete ve dergiler taranarak, çoğu bilinmeyen yeni belgeler gün ışığına çıkarılmış oldu. İlk film gösteriminin aslında İstanbul’da Sponeck Salonu’nda değil de İzmir’de gerçekleştirildiği, beyazperde ve sahnedeki ilk kadınların bilinenlerin aksine daha geçmişe dayandığı, Sarayda ilk gösterimi yapan kişinin “Hokkabaz Bertrand” dan gerçek kimliğine dönüştüğü, ilk renkli filmin bilinen “Halıcı Kız” değil de ondan daha önce gerçekleştirildiği, ilk gösterilen filmlerin de “Pençe ve Casus” olup olmadığına uzanan, “doğru ya da eksik bilinen yanlışları” belgelerle ortaya koyan akademik bir bakış açısıyla gerçekleştirilmiş bir filmdir.

Gölgenin Seyri / Türk Sinemasının Tartışmalı İlkleri belgeseliyle bir yolculuğa çıkıldı, Lumiere’lerin trenlerine bir göndermedir aslında duraktan duraklara... Kimi duraklarda sorular soruyor, kimi duraklarda ise durakların adını değiştirerek yola devam ediyoruz... Seyre devam...

As we delve into the past of Turkish Cinema, we encounter a history full of obscurity and uncertainties, as told by film critics / cinema historians. The purpose of this project is to reveal the wrongly or incompletely known "firsts" in Turkish Cinema. Taking the documents produced by cinema historians as starting points, we aimed to fill in the gaps by scanning the newspapers and magazines of various periods, searching for the missing parts to reach the whole truth, or to clarify some of the controversial issues. In our film, focusing on the early period of Turkish cinema (1896- 1922) which is mostly unknown, we brought to light many unknown documents after going through the Ottoman archives, foreign sources, newspapers and magazines. This is a film made from an academic point of view, documenting the facts about the information that has been “mistakenly accepted as correct or just incomplete.” To mention but a few; the first film screening actually took place in Izmir, not at Sponeck Hall in Istanbul as commonly believed. The first women on the screen and on the stage date back to an earlier time than we know. The person who held the first screening in the palace was not actually the court jester Bertrand. The first colour film was made before “Halıcı Kız” and the first films shown in Turkey were not “Pençe” and “Casus”. We embark on a journey with the documentary “Watching The Shadow / Controversial Firsts in Turkish Cinema”, going from stop to stop just as the Lumiere brothers’ train... We ask questions at some stops and sometimes we change the names of the stops and continue on our way... Hoping that our audience will keep watching our film, join us on this journey…



32. Ankara Film Festivali, Özel Gösterimler Bölümü, Gösterim Seçkisi. 2021
23. Altın Safran Belgesel Film Festivali, Kültürel Miras ve Korumacılık Temalı Ulusal Belgesel Film Yarışması, Finalist. 2022
8. Balkan Panorama Film Festivali, Resmi Gösterim Seçkisi. 2022



Kaynak
Ankara Film Festivali