Yapım Tarihi - 2004
Süre - 00:00:00
Format - Belgesel, Renkli, Türkçe
Yönetmen - Kemal Sevimli
Ünlü iş adam Rahmi Koç’u, yaşamı, dünyasındaki yeri ve çok yönlü kişiliği ile
anlatan bir belgesel. Uzun bir zaman sürecinde gerçekleştirilen bu filmde, Rahmi
Koç’un sanatçı duyarlılığı ve denize olan eşsiz tutkusunun altı özellikle
çiziliyor.
Filmde, Rahmi Koç özelinde, ülkemizin sanayi ve ticaret alanındaki gelişimi ve
Koç ailesinin bu gelişim içindeki rolü vurgulanıyor. Birkaç versiyonu olan ve
özel gösterilerin yanı sıra çeşitli dünya televizyonlarında da gösterilecek olan
film, Ankara, İstanbul, Bodrum, İzmir gibi Rahmi Koç’la ilgili pek çok yerde
yapılan çekimlerle gerçekleştirildi. Ve Ünlü iş adamının ilk öğrenciliğinden,
son dünya seyahatine kadar tüm yaşamına tanıklık edenlerle konuşuldu.
Kaynak
K Yapım Web Sitesi
Koç'UN VASİYETİ BU BELGESEL'DE Gizli
Rahmi Koç ölümünden sonra yayınlanacak belgeselini sağlığında hazırlattı. İki
ayrı filmden oluşan ve ailesine öğütlerin yer aldığı bölümü sadece Koç ailesi,
diğerini ise herkes izleyebilecek.
Yapımcılığını Turan Başartan, yönetmenliğini Kemal Sevimli'nin yaptığı "Rahmi
Koç'un Hayatından Yansımalar" belgeseli için Süleyman Demirel'den İsmail Hakkı
Karadayı'ya 50 ünlüden görüş alındı.
Konçertosu var
Müşfik Kenter'in seslendirdiği belgesel için müzisyen Nadir Göktürk "Rahmi Bey
Konçertosu" besteledi.
Şirket sırları
Filmin 3.5 saatlik aileye özel hazırlanan bölümünde çocuklarına öğütler, şirket
yönetimine ait ipuçları ve vasiyeti var.
Anne-oğul ilişkisi
Belgeselde Rahmi Koç'un çocukluk yıllarına ait anıları yer alıyor. Annesi
Sadberk Hanım'la yaptıkları Kapalıçarşı gezilerine de geniş yer verilmiş.
Koç ölümünden sonrası için belgesel hazırlattı...
Koç Holding Onursal Başkanı Rahmi Koç, hayatının belgesel filmini yaptırdı. İki
ayrı filmden oluşan "Rahmi Koç'un Hayatından Yansımalar" adlı belgeselin biri
sadece Koç ailesine özel, diğeri ise ölümünün ardından televizyonlarda
yayınlanacak.
Politika, iş ve sanat dünyasına damgasını vuran pek çok isim genellikle ölümünün
ardından hazırlanan belgesellerle anılır. Yurtdışında sağlığında belgesel
filmini çektiren ünlülerin sayısı da hayli fazla. Türkiye'de ise böyle bir Örnek
göstermek mümkün değil. Ancak iş dünyasının duayenlerinden Rahmi Koç, yine bir
ilke imza attı ve sağlığında belgeselini yaptırttı. "Rahmi Koç'un Hayatından
Yansımalar" adını taşıyan belgeselin yapımı bir yıl sürdü, geçtiğimiz eylül
ayında da kendisine teslim edildi. Rahmi Koç belgeseli, Başartan Creative'in
sahibi Turan Başartan'ın önerisiyle ortaya çıkmış. "Bu film aceleyle, bir sebebe
istinaden yapılmadı" diyen Başartan, "Amerika'da, İngiltere'de önemli aileler,
hayattayken belgesel film yaptırıp kenara koyuyor, ihtiyaç olduğunda kamuoyuyla
paylaşmak için... Türkiye'de bunu yapan bir aile yok. Ama ben Rahmi Bey'e teklif
götürdüm ve kabul etti" diyor. Filmin yönetmeni Kemal Sevimli de bu konuda
şunları anlatıyor- "Rahmi Koç'un hayatı hep öncülüklerle geçmiş. Hayranlık
duyduğum bir özelliği de kendisi ebediyete intikal etmeden böyle bir çalışmayı
yaptırmış olması. Rahmi Bey bu konuda bir öncülük yaptı. Eminim ki, bu öncülüğün
önemi zaman içinde anlaşılacak. Çünkü hep insanları kaybettikten sonra 'Eyvah
şimdi ne yapacağız' koşuşturması oluyor. Oysa Rahmi Bey'in her şeyi hazır..."
"75 YILDA NE YAPTIM?"
Rahmi Koç'un belgeselinin startı 22 Nisan 2004'te verilmiş. Röportaj ve çekimler
dünya turuna çıktığı 19 Eylül'e kadar devam etmiş. 90 saatlik çekimlerden sonra
4 ay montaj sürmüş ve belgesel eylül 2005'te Rahmi Koç'a teslim edilmiş. Film
Rahmi Koç'un dünya turuna çıktığı 17 Eylül günü Kalamış Marina'dan hareketiyle
başlıyor. Film başladığı yerde bitiyor. Yani Rahmi Koç filmde, dünya turuna
çıkarken o ana kadarki yaşantısını gözden geçiriyor. "75 yaşındayım ve bugüne
kadar ne yaptım" diye düşünüyor ve belgesel başlıyor. Belgeselde, Rahmi Koç'un
hayatı kendi ağzından anlatılıyor. Rahmi Koç'un hayatını anlatması, 1 Ağustos'ta
başlayarak 18 Eylül'e kadar yaklaşık bir buçuk ay sürmüş. Teknesi Nazenin IV'de
sabah 09.00'dan başlayan röportajlar zaman zaman gece 23.00'e kadar sürmüş.
KENTER SESLENDİRD
İ Rahmi Koç, çocukluğundan bugüne kadar olan yaşamındaki olayları anlatırken
geriye dönüşler yapılmış. Örneğin Ankara Keçiören'deki doğduğu evde, gittiği
ilkokul ve ortakokulda çekimler yapılmış. Okulun arşivlerinden öğretmenlerinin
Rahmi Koç hakkındaki görüşleri ve okul karneleri bulunup görüntülenmiş. Filmde
çocukluğundan ilk gençliğine, babasından ailesinin diğer fertleriyle
ilişkilerine, yaşadığı yerlerden çocukları, torunları, işleri, uluslararası
ilişkilerine kadar hayatıyla ilgili her şey verilmiş. Rahmi Koç'un doğumu,
eğitimi ve iş yaşamında gelişmesi ile Cumhuriyet'in gelişmesi arasında paralel
bir kurgu yapılmış. Müşfik Kenter'in seslendirdiği belgesel için müzisyen Nadir
Göktürk "Rahmi Bey Konçertosu" adıyla Özgün bir konçerto bestelemiş. Rahmi Bey,
belgeselin müziğini çok sevmiş, bir kopyasını almış ve dünya turunda sık sık
dinliyormuş. Belgeselin iki farklı filmden oluştuğunu ve ne zaman, ne şekilde
yayınlanacağı konusundaki düşüncelerini de aktaran Turan Başartan "90 saatlik
çekimler sonucunda 3.5 saatlik aile versiyonu yapıldı. Bu 3.5 saatlik versiyonun
içinde, 90 saatlik filmin edite edilen kısmından toplanan malzeme var. Bu filmde
çocuklarıyla beraber geçirdiği dakikalar var. Diğer film ise aileye özel
konuşmalar içermeyen ama hayatının bütün akışının yer aldığı 1 saatlik versiyon.
Bunların hepsi Rahmi Bey'e teslim edildi. O ne zaman ve nasıl isterse öyle
yayınlanacak" diyor.
ÇOCUKLARINA ÖĞÜTLER
Belgeselin yönetmeni Kemal Sevimli ise bu filmlerle ilgili şunları söylüyor-
"Koç Ailesi'ne özel hazırlanan 3.5 saatlik film, aslında sıkılındığında veya
Rahmi Bey'e bir şey olduğunda ailenin başvuracağı bir kaynak özelliğinde. Çünkü
bu filmde çocuklarına yönelik vasiyet niteliğinde öğütler var, torunlara ilişkin
görüşleri var. Ailenin bir arada tutulmasının gerekliliğini ifade eden mesajlar
var, ayrıca şirket yönetimine ait çok önemli ipuçları var' diyor. Bu film bir
anlamda 5 yıl, 10 yıl, 20 yıl sonra Ömer Koç'un, Ali Koç'un veya torunların
izleyip de babalarının, dedelerinin dünya görüşü hakkında fikir edinebilecekleri
ciddi bir başvuru kaynağı."
50 Ünlü KONUŞTU
Belgeselde, Rahmi Koç hakkında 50'yi aşkın kişinin görüşü var. Bunlar arasında
Bülent Eczacıbaşı, Sakıp Sabancı, Süleyman Demirel, Bülent Ecevit, eski
Genelkurmay Başkanı İsmail Hakkı Karadayı, İhsan Doğramacı, Vitali Hakko, Asım
Kocabıyık, Güher-Süher Pekinel, terzisi, berberi de bulunuyor. Süleyman Demirel,
Koç Holding'in birçok kişiye iş kapısı açtığından, Bülent Ecevit, Türkiye'nin
uluslararası ilişkilerinde oynadığı rolden söz ediyor. İsmail Hakkı Karadayı,
Koç'un uluslararası İşadamları Derneği Başkanı olduğu yıllarda Türkiye'nin PKK
sorunu konusunda yurtdışındaki işadamlarına brif verdiğini anlatıyor.
Torunlarımı çok seviyorum
Belgeselde, Rahmi Koç'un evinde bütün ailesiyle birlikte geçirdiği bir pazar
gününün görüntüleri yer alıyor. Bu çekimler içinde yer alan torunları Esra ve
Aylin ile kucaklaşması, onlarla el ele, yanak yanağa kucağında oturtması gibi
çok sıcak ve sevgi dolu görüntüler Rahmi Bey'in torunlarıyla ilişkisini de
gözler önüne seriyor. Mustafa Koç'un kızları olan Esra ile Aylin de Rahmi Bey'i
gördükleri anda hemen koşup sarılıyorlar. Rahmi Koç, "Torunlarımı çok seviyorum
ama onlarla yaterince vakit geçiremiyorum" diyor.
Anne - oğulun Kapalıçarşı gezileri
Belgeselde Rahmi Koç'un çocukluk yıllarına ait çok özel anıları yer alıyor.
Özellikle annesi Sadberk Hanım'la yaşadıkları büyük yer kaplıyor. Çocukluğu
Ankara'da geçen Rahmi Koç, yazları annesiyle İstanbul'a tatile gelirmiş. Sadberk
Hanım, sanata düşkün, İnce zevkli bir hanımmış ve Kapalıçarşı'ya gitmeyi çok
severmiş. Sık sık oğlu Rahmi Koç'u yanına alır Kapalıçarşı'ya gidermiş. Orada
gümüşler, ufak tefek antikalarla ilgilenirmiş. Sadberk Hanım'ın bu merakı o
yıllarda oğlu Rahmi'ye de geçmiş. Bu arada anne-oğulun Kapalıçarşı'ya gitmesi de
bir hayli zor oluyor ve zaman alıyormuş. Rahmi Koç, o yıllardaki Kapalıçarşı
yolculuğunu belgeselde şöyle anlatıyor- "Benim için çok uzun yolculuktu,
otobüsle Taksim'e gider, oradan Tünel'e yürürdük. Tünel ile Karaköy'e iner
oradan da Kapalıçarşı'ya giderdik. Annem dönüşte beni ödüllendirmek için Japon
Pazarı'ndan oyuncak alırdı. Oyuncaklara, makinelere, teknolojiye çocukluğumda da
çok meraklıydım. Bu merak beni ilerleyen yıllarda Rahmi Koç Müzesi'nin
oluşturulmasına doğru yöneltti." Yani Rahmi Koç'un annesiyle 1940'lı yıllardaki
Kapalıçarşı gezileri, hem Rahmi Koç hem de Sadberk Hanım Müzesi'nin temellerini
atıyor.
Yüzerken konuşuyor sekreteri not alıyor
Rahmi Koç'un özel yaşamındaki alışkanlıklarından biri de her akşam 19.00'da 1.5
kilometre yüzmesiymiş. Bu alışkanlığını da nerede olursa olsun mutlaka yerine
getirirmiş. Holding'teki havuzda, evinin havuzunda veya gittiği yerde yüzermiş.
Belgeselde yüzerken de çalıştığını anlatıyor ve evinin havuzunda yüzerken
görüntüleri yer alıyor. Başı yukarıda sessizce Yüzen Rahmi Bey'i havuz kenarında
elinde kağıt kalemle sekreteri takip ediyor, Rahmi Bey iş ve özel işleriyle
ilgili bir şeyler söylüyor ve sekreteri de not alıyor.
ABD'de kapı kapı dolaşıp satış yaptı
Rahmi Koç, belgeselde sık sık aile ve iş disiplininden söz ediyor. "Biz hep Koç
soyadına layık hareket ettik" diyor. Aileden aldığı iş ahlakı ve disiplinine de
birkaç Örnek veriyor. Amerika'da üniversitede okurken kapıdan kapıya satış yapan
bir şirkette çalışmaya başlamış ve kapı kapı dolaşıp satış yapıyormuş. Holdingte
de en aşağı kademelerden, depoda mal sayımıyla çalışmaya başlamış. Bernard Nahum
zamanında oto yedek parça şirketinin deposunda çalışıyormuş. Yılbaşında gece
22.00'ye kadar depoda mal sayımı yaparmış. O günleri anlatırken "Depo okadar
soğuk oluyordu ki, saydığım otomobil parçaları elime yapışırdı" diyor.
Her sabah ablasını arıyor
"Rahmi Koç'un Hayatından Yansımalar" da, Koç Ailesi'ndeki aile bağlarının ne
kadar sağlam olduğu ortaya çıkıyor. Rahmi Koç, ailesine çok bağlı olduğunu,
hayattayken babası Vehbi Koç'u her gün sabah 09.00'da mutlaka telefonla
aradığını anlatıyor. Nerede olursa olsun, uzak ülkelerde saat farklarına rağmen
Türkiye'de sabah saat 09.00 iken babasına telefon Açar halini hatırını sorarmış.
Şimdi de bu alışkanlığını ablasını arayarak devam ettiriyor. Aynı şekilde hiç
aksatmadan ablası Semahat Arsel'i arıyor. Bu alışkanlık çocuklarına da geçmiş,
onlar da her gün düzenli olarak babaları Rahmi Bey'le konuşuyormuş. Rahmi Koç
özel yaşamında da son derece planlı, programlı ve disiplinliymiş. Hergün öğle
yemeğinden sonra 45 dakika uyuduğunu anlatıyor. Nerede olursa olsun öğle
uykusunu ihmal etmezmiş. Bu alışkanlığı babası Vehbi Koç'tan ona geçmiş.
Çocukları yurtdışında okuduğu ve onlarla yeterince zaman geçiremediğini anlatan
Rahmi Koç, bu açığı kapatmak için çocuklarıyla uzun yolculuklara çıktığını
söylüyor. Örneğin Ali ile Kuzey Kutbu'na seyahate gitmiş. Kanada'dan aldığı
teknesiyle Türkiye'ye gelirken Amerika'dan oğlunu almış ve birlikte günlerce
tekneyle yolculuk yapmışlar.
Disiplin bütün hayatında var
Turan BAŞARTAN (BELGESELİN YAPIMCISI)
"Rahmi Koç'un Hayatından Yansımalar" belgeselinin yapımcısı Turan Başartan
belgesel ile ilgili şunları söylüyor- "Eğitiminden itibaren bir Türk gencinin,
Atatürk nesli bir çocuğun yetiştirilme düzeni Rahmi Bey'e babası- Vehbi Bey ve
ailesi tarafından verilmiş. Amerika'da üniversite okutulmuş. Orada okurken
çalışmış, çünkü ailesi onu bu konuda yönlendirmiş. Rahmi Bey özel hayatındaki
disiplinleri ve ciddiyetleri iş hayatına yansıtmış. Bu filmi çekerken gördük ki,
Rahmi Bey'in iş hayatındaki disiplinler aynı tarzda özel hayatında, aile
ilişkilerinde de var. Hem kültür, hem müzik, hem sanat, hem eğitim, hem de iş
hayatında çok iyi yetişmiş. En büyük özelliği, insanların görevleriyle değil
insanlıklarıyla değerlendirmesi."
Rahmi Bey'in her şeyi bir ders
KEMAL Sevimli (BELGESELİN YÖNETMENİ)
Belgeselin çekimlerini K Yapım adına Kemal Sevimli gerçekleştirmiş. Üniversitede
öğretim üyeliği yapan, reklam filmleri yöneten ve uluslararası ödüller alan
belgesellere imza atan Kemal Sevimli, belgeselinde Rahmi Koç'un her anını
görüntülediklerini söylüyor. Sevimli, "Rahmi Koç'un, uyumasından yemek yemesine,
kahvaltısına, dostlarıyla sohbetine, akşam yemeğine, yüzmesine, sporuna,
ailesiyle olan ilişkilerine kadar her anını belgeledik. Bu yüzden Koç Ailesi
açısında vazgeçilmez bir belge hazırlamış olduk. Çekimler süresince Rahmi Bey
ile geçirdiğim zamanda çok şey öğrendim. Rahmi Bey'in her şeyi bir ders. Sadece
hayat dersi değil, iş, insanlık, felsefe dersi... Çünkü Rahmi Bey çok yönlü bir
insan" diyor.
