Yapım Tarihi - 2005
Süre - 00:40:00
Format - Belgesel, Renkli, İngilizce
Yönetmen - Clive CUSSLER
Yapımcı - National Geographic
Dalış Koordinatörü - Mike FLATCHER
Danışman - James DELGADO (Arkeolog)
Hazırlayan - Savaş Karakaş
Sunucu - Savaş Karakaş
Kurgu Süpervizörü - Sibel Mesci
Kurgu - Enis KÜÇÜKDOĞAN
Kameramanlar - Oğuz Özdemir, Emre KARBER, Ethem Tosun
Animasyon - Ahmet SARGIN
Metin Yazarı - Savaş Karakaş, Azade Arslan
Yapım Sorumlusu - Banu Acar
Yapım Yardımcısı - Şenol Şen
Müzik - Murat TUĞSUZ
Vokal - Müjde TUĞSUZ
Ses Kayıt - Devrim LÜKÜSLÜ
Savaş Karakaş; Türkiye’nin belgesel kanalı İz TV için hazırladığı Muavenet
belgeselinde Çanakkale Savaşı'nda kazanılan parlak bir zaferin, NATO kararlılık
gösterisi '92 tatbikatında yaşanılan korkunç bir acının ve Türk- Amerikan
ilişkilerine Ege'de düşen füzelerin izlerini sürüyor.
12 Mayıs 1915 gecesi Çanakkale Boğaz’ında İngiliz Savaş gemisi Goliath’ı
batırarak destan yazan Muavenet-i Milliye muhribi ve Ege Denizi’nde katıldığı
NATO tatbikatında 1 Ekim 1992 gecesi Amerikan uçak gemisi Saratoga’dan
fırlatılan iki güdümlü mermi ile vurulan Muavenet'in hikayeleri bu belgeselde.
Tanıklar ve şehit aileleriyle yapılan röportajlar, uzman değerlendirmeleri,
kamuoyunu sarsacak bilgi ve bulgular önce bir zaferi, ardından da bir dramı
aydınlatıyor. Muavenet belgeseli zamanın unutturmaya çalıştığı olay ve insanları
toplumsal hafızamıza unutturmamak için 1 Mart 2007 Perşembe saat 21:00’da İz
TV’de.
İz TV - Sudaki İzler- MUAVENET Belgeseli Yayın bilgileri:
1 Mart Perşembe 21:00
3 Mart Cumartesi 17:25
4 Mart Pazar 02:25
Kaynak
Savaş Karakaş
1915 yılında Marmara Denizi'nde düşman denizatlılarına karşı devriye nöbeti
tutan Muavenet-i Milliye 10 Mayıs'ta Çanakkale'ye çağrıldı. Gemi komutanı Kd.
Yüzbaşı Ahmet Saffet'e çok Gizli bir emir verilmişti. Çanakkale Savaşı'nın belki
de seyrini değiştirecek Gizli saldırı için artık önlerinde sadece birkaç gün
vardı...
Arıburnu ve Seddülbahir cephelerinde üç aydan beri aralıksız devam eden savaşta
İngiliz ve Fransızlara ait düşman donanması Türk siperlerini şiddetli top
ateşleri altında bulunduruyordu. Özellikle Morto koyunda yatan iki İngiliz savaş
gemisi Goliath ve Cornwallis taarruza kalkan Türk birliklerini top ateşi
yağmuruna tutarak bölgeyi cehenneme çevirmekteydi. Ahmet Yüzbaşı'nın aldığı
Gizli emir 12-13 Mayıs gecesi bu gemilere karşı yapılacak saldırıyla ilgiliydi.
Türklerin 'Kocakarı' adını taktıkları ve savaşın başından üzerlerine ölüm
yağdıran Goliath artık hedefteydi. Toplarının gürlemesinin bu saldırıyla
kesilmesi Umut ediliyordu.
Muavenet-i Milliye, 1909 yılında Almanya'da denize indirilmiş 765 ton
kapasitesinde, 72.1 metre boyunda ve 3 adet torpido kovanı olan ufak bir
muhripti. Böyle küçük bir geminin 13.000 tonluk dev bir savaş gemisini avlaması
için dahiyane bir plan yapıldı. Saldırı gece yarısından biraz sonra olarak
planladı. Böylece, Goliath'daki bir vardiyanın uykuya olan ihtiyacı ile diğer
ayakta olan vardiyanın da uyku sersemliğinden faydalanılacaktı.
Gemiye torpido uzmanı Alman Yüzbaşı Rudolph Firle müşavir olarak verilmişti. Tüm
hazırlıkların tamamlanmasının ardından 12 Mayıs gece yarısını biraz geçe,
Muavenet 8 mil süratle Rumeli kıyılarına adeta sürünürcesine Boğaz dışına doğru
seyretti. Bacasından dumanla birlikte kızıllık da çıkmasın diye kazanlar da
söndürülmüştü. Saat 01.00'a doğru gözcüler, tam pruvada Eskihisarlık Burnu'na
bordalarını vermiş iki düşman zırhlısının görüldüğünü rapor ettiler. Ayrıca iki
muhrip de karakol geziyordu. O sırada birden düşman gemilerinin birinin köprü
üstündeki ışıldağının parıldadığı görüldü. Gözcüler belli ki üzerine doğru
gelmekte olan hayalet tekneyi fark etmişti. Muavenet gerçekten zordaydı. Kıdemli
Yüzbaşı Ahmet Saffet soğukkanlılığını hiç kaybetmeden, ışıldakçısına aynı
işareti vermesini söyledi- "0" (yani parola?)
Bir anlamda, soruya soruyla cevap vermek oluyordu bu! İstiyordu ki, İngilizler
bir an için olsa bile şaşırsınlar, o da bir anlık tereddütten yararlanabilsin!
Dev zırhlıyla artık aralarında 300-400 metre vardı. Ahmet Yüzbaşı önce
kovanlardaki üç torpidonun da gönderilmesini emretti sonra da 'Makine tam yol
İleri" komutunu verdi. Muavenet hızla uzaklaşırken müthiş bir infilak sesi
gecenin karanlığını yırttı. Arkasından bir daha... Sonra bir daha... Üç torpido
da hedefini bulmuş, Goliath; toplam 750 mürettebatından 570'iyle birlikte Morto
Koyu'nda 70 metre derinliğe gömülmüştü. The Sea Hunters - Deniz Avcıları adıyla
26 farklı dilde 241 ülkede gösterilecek belgesel için Kanadalı yapım şirketi Eco-Nova
bünyesindeki dünyanın en Ünlü dalgıçları ve sualtı arkeologlarıyla Goliath'a ilk
dalış yapıldı. DETEK Dalgıç gemisinden yapılan dalışta güvertedeki basınç odası
ve gaz paneli kullanılarak satıhtan destekli helium-oksijen dalışı yapıldı.
Boğaz'daki kuvvetli akıntıyı yenebilmek için dalgıçlar aşağıya DORA II dalış
asansörü içerisinde indirildiler.
25 Ağustos - 10 Eylül 2005 tarihlerinde Çanakkale'de gerçekleşen ekspedisyonda,
Goliath yanında İngiliz savaş gemisi Triumph da araştırıldı. Çanakkale Savaşı
sırasında 25 Mayıs 1915 tarihinde Alman U21 denizaltısı tarafından Kabatepe
açıklarında torpillenerek batırılan Triumph, 75 metre derinlikte yatıyor.
Triumph dalışında Trimix (helyum-nitrojen-oksijen) kullanan Deniz Avcılarına
normal hava ile scuba dalışı yapan Savaş Karakaş ve Enes Edis rehberlik ettiler.
Araştırmacı Savaş Karakaş; farklı versiyonları Türk ve dünya televizyonları
tarafından yayınlanacak belgeselde 1915 yılında destan yazmış Muavenet-i Milliye
muhribinin ve O'nun adı yaşatan 1992 yılında katıldığı NATO tatbikatının ara
safhası bittikten sonra, intikal seyri esnasında iki güdümlü mermi ile vurulan
Muavenet'in hikayesini de ilk kez anlatacak.Vuran gemi ABD'ye ait "Saratoga"
uçak gemisi idi. Saratoga'dan atılan iki adet "Sea Sparrow" füzesi Muavenet'in
köprü üstüne isabet ederek havaya uçurmuş, geminin beyni konumundaki köşk
onarılamayacak derecede hasara uğramış ve en vahimi de bu sırada görev yapmakta
olan başta gemi komutanı olmak üzere beş Türk denizcisi hayatlarını kaybetmişti.
USS SARATOGA / TCG MUAVENET
Tanıklar ve şehit aileleriyle yapılacak röportajlar, uzman değerlendirmeleri,
kamuoyuna daha önce hiç açıklanmamış bilgi ve bulgular bu belgeselin ikinci
bölümünün çatısını oluşturacaktır. Bu anlamlı proje, zamanın unutturmaya
çalıştığı olay ve insanları toplumsal hafızamıza hiç unutturmamak için
hazırlanacaktır.
Kaynak
Savaş Karakaş Resim Web Sitesi
savaskarakas.com
Çanakkale'nin İngiliz batıkları belgeselde...
Çanakkale Savaşları sırasında Muavenet-i Milliye adlı Türk torpido botu
tarafından Morto Koyu'nda batırılan 'Goliath' ile Alman U21 denizaltısı
tarafından Kabatepe açıklarında torpillenerek batırılan 'Triumph' adlı İngiliz
savaş gemilerinin hikâyeleri, National Geographic Televizyonu için belgesel
oluyor.
Adı, Deniz Avcıları
'The Sea Hunters' (Deniz Avcıları) adıyla yayımlanacak belgesel için dalış
ekibi, Türkiye ortakları olan belgesel yapımcısı Savaş Karakaş ve Detek
Denizcilik'in sahibi Enes Edis, Rahmi Koç Müzesi'nde bir basın toplantısı
düzenleyerek belgesel hakkında bilgi verdi.
90. yıl anısına...
Belgeselin Çanakkale Savaşları'nın 90. yılı nedeniyle çekileceğini dile getiren
Karakaş, 570 kişiye mezar olan "Goliath" gemisinin batırılışının Çanakkale
Savaşları'nın fikir babası Winston Churcill'in istifasına neden olduğunu
anlattı. Dedesinin de bir Çanakkale gazisi olduğunu belirten Savaş Karakaş, 75
metre derinlikteki "Triumph" adlı geminin batırılışının da savaşların sona
ermesinde önemli olduğunu vurguladı.
