Kentin ruhuna yolculuk...
Adapazarı'nın 17 Ağustos depremiyle yerle bir olmasından önceki gündelik yaşantısını konu alan bir belgesel hazırlandı. Amaç, asrın felaketinin unutturduğu geçmişi tarihe kaydetmek.
Bir şehirdi kaybolan. Sadece binaları, sokakları, insanları değil, ortak geçmişi de silinmişti. İnsanlar nasıl yaşardı; çocuklar nasıl top peşinde koştururdu; sevgililer nerelerde buluşurdu. Çark Caddesi'nin en iyi 'piyasa vakti' günün hangi saatiydi?.. Gündelik yaşantının tüm ayrıntılarını unutturdu 'o gece', anılar 17
Ağustos'a endekslendi. Ankara'da yaşayan ve biri depremzede olan üç arkadaş ise, 17 Ağustos öncesine ışık tutmak amacıyla bir belgesel hazırladı.
Adapazarı'nın Deprem Öncesine Bakış.
Doğduğu evi yitirdi...
17 Ağustos'ta tüm Türkiye acıyla uyandı. Felaketin ardından meslekleri, yaşları, konumları, dilleri, dinleri ne olursa olsun, herkes Akın etti depremin buruşturup attığı yerlere. Okan, Semra ve Kutluhan da bölgeye yardım amaçlı ya da görevi nedeniyle gelenlerdendi. Okan
Konuralp, Adapazarlıydı. Yaşanan acının ne denli büyük olduğunu biliyordu. Bu kentte Doğmuş, gençlik yıllarını bu kentin sokakların- da geçirmişti. Ailesi, arkadaşla- rı, sivilceleri çıkmaya başladığı vakte denk gelen ilk aşkı Adapazarı'nda yaşıyordu. Yakınları çok büyük zarar görmedi belki ama, Okan doğduğu evi yitirdi. Artık bir arkadaşını alıp getirdiğinde
'Memleketi'ne, her biri için ayrı öyküler anlatacağı sokaklar yoktu. Konuralp Ankara'ya döndüğünde, arkadaşları Semra Aramay ve Kutluhan Aykut'la sohbetleri hep 'deprem' üzerine gelişiyordu.
Kendi paralarıyla...
Yapacakları bitmemişti. Okan gazeteci, Semra kameraman, Kutluhan montajcıydı. Mesleklerinden yola çıkarak bir belgesel hazırlamayı uygun buldular. Onlar her kentin bir ruhu olduğunu biliyorlardı. Bu yüzden belgeselin konusunu bir daha hiç eskisi
gi- bi olamayacak 'deprem öncesi gündelik yaşantı' olarak belirlediler. Amaçları, bir kentin kaybolan ruhunu bulmaktı. Bu ruhu aramak için nisan ayında işe koyuldular. Proje taslakları hazırlandı, çekim giderleri için para arandı. Sakarya milletvekilleri de dahil olmak üzere kimseden olumlu yanıt alınamadı. Geçinmelerine zar zor yeten maaşlarını belgesel için kullanmaya karar verdiler.
Çekimde Adapazarlılardan büyük destek gördüler. Kente ait eski görsel malzeme, yerel televizyonlardan, kişisel arşivlerden toplandı. İnsanlar fotoğrafları ve kasetleri verirken, "Aman bunlara iyi bakın, geçmişimizle tek bağlantımız bunlar" diyerek uyarıyordu. Onlar da bu eski fotoğraf ve kayıtların değerini biliyordu.
Ortak hafıza yeşerdi...
Okan Konuralp'ın ailesinin evinde kaldıklarından otel parası ödemediler. Bir depremzede onlara arabasını tahsis etti. Yemeklerde davet edildikleri depremzede sofralarına konuk oldular. 12 gün boyunca Adapazarı'nda çekimler, röportajlar yapıldı. 12 gün de Ankara'da montajla uğraşıldı. Okan
Konuralp, "İlk defa bir kentte yaşayanlar, kendi kentlerinin belgeselini çekti. Biz onlara teknik imkân sağladık. Adapazarlılar belgeselde kaybolan ortak hafızalarını yeşertmeye çalıştı" diyor. Okan, belgeselin 'Her şey yeniden başlıyor' şeklinde bittiğini, bunun 'Her şeye rağmen hayat devam ediyor' söyleminden farklı olduğunu belirtiyor, "Bu bir
boş vermişlik, kadercilik, aldırmazlık değil. Yaşanan acıların getirdikleriyle yeniden bir kent yaratma gücünün anlatımı" diyor.
Semra Aramay ise 16 Ağustos'ta insanların neler yaptığını, deprem olmasaydı neler yapacaklarını, umutlarını öğrenmek istediğini ifade ederek "Kenti geç olmadan kayda aldık. Yedisinden yetmişine, edebiyatçısından işçisine, zengininden fakirine 40 portre. Ve ortaya Güler yüzlü bir belgesel çıktı" diyor.
Kutluhan Aykut ise hazırlanan belgeselin getireceği paranın yine depremzedelere döneceğini belirtiyor.