Yapım Tarihi - 2006
Süre - 00:20:00
Format - Belgesel, Renkli, Türkçe
Yönetmen - İsmet Yazıcı
Yapımcı - İsmet Yazıcı
Araştırma - Hakan KÜMBETLİ
Danışman ve Kaynak Metin - Binbaşı Rasim Ünlü
Metin Yazarı - Akın Yılmaz
Yapım Sorumlusu - Hakan BİŞKİN
Kamera - Tevfik ÖBER, Mustafa Albayrak
Kurgu - Altan GÖKER, Nuray BELEN, Gökhan Çınar, Tufan Bilgen
Seslendiren - Sefa Zengin, Nüvit CANDANER
Ses - Aydemir Umut
Kurtuluş Savaşımızın destansı öyküsü, Mustafa Kemal’in Samsun’a hareket
etmesiyle denizde başlar; ve işgal güçlerinin Ege’den kovulmasıyla yine denizde
biter. Üç yılı aşan Milli Mücadele boyunca, Türk ordusunun ihtiyaç duyacağı
insan gücü, silah, cephane ve levazımın cephelere ulaştırılması, bugün adı bile
hatırlanmayan küçük gemiler, balıkçı tekneleri ve bunları kullanan isimsiz deniz
kahramanları sayesinde mümkün olmuştur. Ne yazık ki, Türk denizcilerinin
Kurtuluş Savaşı’nda oynadıkları role dair çok az şey bilinir… “Kurtuluş
Savaşında Donanmamız” adlı tek bölüm olarak hazırlanmış belgesel programda bu
isimsiz kahramanlar ve onların insanüstü mücadelelerine ayrılmıştır.
Karadeniz, Marmara, Ege, Akdeniz, Kızıldeniz, Hint Okyanusu ve Basra Körfezinde
kıyıları olan Osmanlı İmparatorluğu, Birinci Dünya Savaşı sonrasında, bir
zamanlar Akdeniz Avrupa ve Afrika’sını titreten o büyük Donanmayı çoktan
kaybetmiştir… Elde kalan gemiler ise, 1919’a gelindiğinde, işgal güçlerinin
kontrolü altındaki İstanbul limanında tutsak durumundadır…
Mustafa Kemal’in önderliğindeki Milli Mücadele, Bandırma vapurunun 19 Mayıs’ta
Samsun’a ulaşmasıyla fiilen başlamış olur… Düzenli bir orduya dönüşme yolundaki
Kuvayı Milliyenin ihtiyaç duyduğu silah ve mühimmatın İstanbul bölgesinden
Anadolu’ya kaçırılması, henüz sadece ufak mavnalarla, balıkçı takalarıyla
yapılmaktadır. İlk zamanlarda Doğu Marmara’dan, özellikle Karamürsel ve
civarından gizlice yapılan bu taşımacılık, Bursa’nın Yunanların eline geçmesiyle
imkansız hale gelir ve ulaşım Karadeniz üzerine kaydırılır. Ama Milli Mücadele
sürecinde Karadeniz’in kazanacağı büyük önemin asıl nedeni, kuzeydeki Sovyet
limanları üzerinden taşınacak olan silah ve malzemelerdir…
Türk deniz gücü, Kurtuluş Savaşında Bandırma vapuru ile başlayıp Gazal
römorkörüyle devam eden macerasını sürdürmekte ve peş peşe katılan teknelerle
büyümektedir. Kimi, hırçın Karadeniz’e meydan okuyup sürekli silah ve cephane
taşıyan, kimi, karakol görevi üstlenip ulaşım güvenliğini koruyan, kimi, işgal
güçlerinin rotalarına mayın döşeyen ya da düşman mayınlarını imha eden ya da
kendi cüssesinden on kat daha büyük gemilerle çatışmaya girip, bazen onları
teslim almak gibi mucizeler yaratan irili ufaklı nice gemiler, mavnalar,
takalar…
1920 yılında el konulmuş, 1250 tonluk Şahin şilebi… Fransa’da inşa edilmiş,
500’er tonluk Aydın Reis ve Preveze gambotları… Ereğli limanında Kuvayı
Milliye’ye katılıp, büyük işler başaran, 100 tonluk Rüsumat 4 numara… Kahramanca
bir operasyon sonucu Türk kuvvetlerine kazandırılmış olan, 360 tonluk tahlisiye
gemisi Alemdar… 1921 sonbaharında Ruslardan satın alınan, üç uskurlu, 20 mil
süratli, 40 tonluk iki tekne- 1 ve 2 numaralı motorbotlar… Enosis adında bir
Yunan vapuru iken milli kuvvetlerce ele geçirilip Türk filosuna katılan, 1200
tonluk Trabzon vapuru… Samsun gemisi ve diğerleri, denizlerde kahramanlık
destanını yazdılar…
16 Mayıs 1919’da Bandırma vapuruyla İstanbul’dan Samsun’a hareket ederken bir
avuç insan tarafından uğurlanan Mustafa Kemal’i, 9 Eylül 1922’de İzmir’de yüz
binlerce insan karşılayacaktır. Ve bu isimsiz deniz kahramanları sayesinde, o
günden sonra, Türkiye’nin denizleri, işgalci gemilere kapanacaktır.