Fırat'ın Türküsü




Yapım Tarihi - 1991
Süre - 00:30:00
Format - Belgesel Sinema, Renkli, Türkçe, 16mm
Bölüm Sayısı Süresi - 8 x 30’
Yayın Tarihi - 01.01.1991

Yönetmen - Ertuğrul Karslıoğlu
Yapımcı - Ertuğrul Karslıoğlu
Yapım Yardımcısı - Yılmaz Yıldırım
Yönetmen Yardımcısı - Ali Alakoç, Bahar Şahin
Kameraman - Gülbey Ergüven
Kamera Asistanı - Erol Yazıcı, Bülent Yıldız
Sesçi - Ziya Bender, Hamza Göktaş
Kurgu - Necati Noyan, Rabia Erat, Ruşen Şepci, Mehmet Öztan, Osman Bayram
Danışman - Yener Tomaç, Ramazan Gökağaç
Metin Yazarı - Ertuğrul Karslıoğlu, Adem Sönmez, Mehmet Avcıdırlar
Senaryo - Bilgin Adalı
Seslendiren - Sacit Onan
Özgün Müzik - Müjdat Akgün

Fırat Nehri boyunca uzanan coğrafyadaki yaşam, kültür, gelenek görenekler ile tarihi ve kültürel değerlerin anlatıldığı sekiz bölümlük belgesel.

1. Bölüm: Suyun insan hayatındaki önemi, Malazgirt’te yapılan geleneksel at yarışlarından görüntüler, Muş Ovası, hasat şenlikleri, karpuz pekmezi yapımı ve toprak yayık yapımı konu edilmektedir. Keban ve Atatürk Barajları, Güroymak Kümbeti ile Arıncık regülatörü tanıtılmakta ve Akdoğan Krater Gölleri’nden görüntülere yer verilmektedir.

2. Bölüm: Muş yöresinde kış hazırlıkları, kızaklarla dağlardan toplanan meşe kümelerinin şehre indirilmesi, yöre insanının karla mücadelesi, Bingöl çobanları, çoban gelenekleri, Murat Nehri ve tütüncülük, çamurdan çömlek yapımı, tandırda ekmek, Bingöl Gölü, Erzincan’da çamurdan çömlek yapımı, Karlıova geleneksel at yarışları, Oltu Cirit oyunları, Oltu taşı yapımı, Karabağ kilimi örnekleri, Erzurum Yakutiye Medresesi Çifte Minareler, Selçuklu Taş İşlemeciliği, Karasu nehri, göçerler, harman yeri, Bingöl Aşağıyenibaşlar Köyü düğün şenliği ve kına gecesi işlenmektedir.

3. Bölüm: Gürmenek Çayı harman alanı, bakır süsleme sanatı, çıkrıkta ip eğirme, Erzurum ve Erzincan yöresine ait ehramların yapılışı, Munzur suyu, Tunceli Dağları, Urartu Kaya Mezarları, yayla kültürü ve hayvancılık, Çemişgezek feribotu, göçerlerin günlük yaşamları, Murat nehri etrafındaki yaylalardaki Türkmen gelenekleri, koç katımı geleneği, Tunceli Yolkonak Köyü Rakkaç oyunu ve Şavak Kilimi dokuması görüntülerine yer verilmektedir.

4. Bölüm: Munzur Dağları, Kemaliye’deki geleneksel Anadolu mimarisi ev örnekleri, damların düzlenmesi, halı dokuma, bulgur çekme, tandır yakma, Yukarı Fırat yöresi, yemenicilik geleneği, Demirciler Sokağı ve kapı tokmağı yapımı, Sıra Konak Köyü, Sarı Çiçek Yaylası, Yeşilyurt Köyü ahşap evleri, Başpınar Köyü taş evleri, cevizli sucuk ve pestil yapımı, Sandıkboğazı Karanlıkdere Kanyonu, Kemaliye köylülerinin yaza ve kışa hazırlık gelenekleri ile Kemaliye Kutluca Köyü’nde yapılan bir düğün görüntülenmektedir.

5. Bölüm: Yukarı Fırat Havzası Kömürhan Geçidi, Karakaya Baraj Gölü altında kalan yazıt, Darende Gürpınar Çağlayanı, Derme çayı, Yeşilyurt cumbalı ahşap evleri, bu evlere su getiren arklar, Malatya merkezi ve buradaki modern yapılaşma, Malatya kayısıları, Eski Malatya’daki Ulucami, Malatya Müzesi, Aslantepe ve Değirmentepe kazılarında çıkartılan tarihi eserler, Elazığ çömlekçilik geleneği, Harput Kalesi ve tarihçesi, Keban Barajı, üzümcülük, bağbozumu, şarap yapımı, erişte yapımı, pestil yapımı, Harput Konakları ve dibekte kahve dövme, keklik ötüşü dinleme geleneği, Hazar Gölü sualtı çekimleri ve göl derinliklerindeki Selçuklu Dönemi şehir kalıntıları görüntülerine yer verilmektedir.

6. Bölüm: Dicle, Çayönü yerleşim merkezi ve tarihi eserleri, Kral Kızı Barajı tünel açma çalışmaları, Silvan Köprüsü, Tigris balığı, Diyarbakır surları ve bu surlarda bulunan burçlardaki taş işlemeciliği, Diyarbakır Ulucami ve taş işlemeciliği, Malabadi Köprüsü, Silvan ilçesi ve taş yapıları, Hasankeyf, Zeynel Bey Kümbeti, Hasankeyf Köprüsü ve tarihçesi, Mardin evleri, Zinciriye Medresesi, Ulucami, Mardin sokakları, Cizre, Artuklu dönemi “Tek Gözlü Köprü” ve mezartaşları, Kırmızı Medrese ve El Cezire’nin mezarı görüntülenmektedir.

7. Bölüm: Balonla gezinti, Kahta Çayı havzasının balondan görüntülenmesi, Komagane Krallığı’nın günümüze ulaşan eserleri, Nemrut Dağı ve Nemrut Açık Hava Müzesi, Birecik Kelaynak Kuşları, Atatürk Barajı, Şanlıurfa; deri pazarında mezat, deri tuzlaması ve hızarlanması, dericilik, çulha dokuma, Antepfıstığı toplama ayıklama, Harran Evleri, kerpiç yapılar, Kümbet Evler, Harran Ovası ve Adıyaman seyirlik oyunları görüntüleri ile anlatılmaktadır.

8. Bölüm: Bingöl seyirlik deri oyunu, Kemah Kalesi ve özgün mimarisi, Keban Barajı ve kurtarma kazılarından elde edilen eserler, Pertek Sungurlu Cami, Karakaya Barajı, ve baraj su ürünleri, karpuz tarlası, güvercin gübresi, evcil kazlar, GAP Projesi ve Atatürk Barajı, hasat, harman yeri ve Ceylanpınar görüntüleri eşliğinde anlatılmaktadır.












Fırat'ın Türküsü

Yapım Tarihi - 1991
Süre - 00:26:00
Bölüm Sayısı - 5
Format - Belgesel Sinema, Renkli, Türkçe, 16mm

Yönetmen - Ertuğrul Karslıoğlu
Yapımcı - Yılmaz Yıldırım
Senaryo - Bilgin Adalı
Kameraman - Yavuz Türkeri, Gülbey Ergüven
Ses - Yılmaz Yıldırım
Işık - Abdullah Yüce
Seslendiren - Sacit Onan

Belgeselin 2. bölümünde Murat'ın biraz yukarısında Bingöl yaylalarında Beritan Aşiretinin her yıl düzenledikleri geleneksel at yarışları ve cirit oyunuyla Oltu, Oltu Taşı, Karabağ Kilimleri ve Bingöl'de bir düğün töreni görüntüleniyor.

Belgeselin 2. bölümü 4. Ankara Film Festivaline katıldı.

Belgeselin 5. Bölümünde Çedene kahvesi, kekliği, Keban Barajı, Bağ Bozumu ve Hazar Gölü'nde ilk kez görüntülenen batık kent görüntüleniyor.

Belgeselin 5. bölümü 4. Ankara Film Festivaline katıldı.

Fırat ve Dicle nehirlerinin doğuşlarından, Anadolu topraklarını terk edinceye dek etrafında yaratılan değerler, kültürler ve bunları yaratanların torunları… “Önce Su Vardı” adlı bu bölümde, Fırat ile Dicle’nin Tunceli-Erzurum-Muş-Malazgirt-Bingöl yaylalarından toplanıp akarak büyük barajlara dönüşmeleri anlatılıyor.




Kaynak
4. Ankara Film Festivali katalogu