Atatürk’ten Anılar




Yapım Tarihi - 1975
Süre - 00:30:00
Bölüm Sayısı - 56
Format - Belgesel, Renkli, Türkçe
Bölüm Sayısı Süresi - 56 X 30’
Yayın Tarihi - 05.11.1975

Yönetmen - Nazmi Kal, Tülay Eratalay, Nilay Erol, Teoman Tarhan, Müjdat Koçer, Yusuf Kurçenli, Asaf Demirbaş, Önce Sezer, Metehan Canpolat, Aydoğan Gezer, Aydın Utku, Erol Alaçam
Yapımcı - Nazmi Kal
Sunucu - Nazmi Kal
Kamera - Serhat Karaca, Turgut Salacan
Sesçi - Murat Ateş
Kurgu - Ertuğrul Karslıoğlu
Metin Yazarı - Nazmi Kal

Elli altı bölümden oluşan ve 1975 yılından 1981 yılına kadar aralıklı olarak devam eden bu programda; bir milleti millet yapan unsurların hepsini yüreğinde taşıyan, kurduğu Cumhuriyetle Türk Milletinin ebedi geleceğini hazırlayan Mustafa Kemal Atatürk’le aynı devirde yaşamış olma bahtiyarlığına ermiş olan, O’nunla aynı görüş ve idealleri paylaşan kişilerin Atatürk’ü anlamak ve gelecek kuşaklara anlatabilmek için Atamız hakkında söyledikleri ve O’nunla yaşadıkları kendileri ile yapılan sohbetle seyircilere aktarılmaktadır. Programın sunuculuğunu Nazmi KAL yapmaktadır.

1. Bölüm- Cemal GRANDA ve Mustafa DEMİR’in yer aldığı bu programda Mustafa Kemal Atatürk’ün 12 yıl hizmetinde bulunan, sofracılığını yapmış olan, Atatürk Köşkü garsonu GRANDA ile Atatürk’ün çobanlık yaparken rastlayıp okuttuğu, Yarbay olarak ordudan emekli olan, adı Çoban Mustafa olarak bilinen Emekli Yarbay Mustafa DEMİR Atatürk’le ilgili anılarını anlatmaktadır.

2. Bölüm- Safiye AYLA yer almaktadır. Sanatçı; Atatürk’ün müzik sevgisini, kendisinden dinlediği şarkıları ve ilk karşılaşma anısını anlatmaktadır.

3. Bölüm- Nuri ULUSU yer almaktadır. Atatürk’ün 12 yıl hizmetinde çalışan, kütüphane memurluğunu yapan ULUSU, Atatürk’ün kütüphane ve dil üzerine yaptığı çalışmalarla ilgili anılarını anlatmaktadır.

4. Bölüm- Ülkü ÇUKURLUOĞLU yer almaktadır. Atatürk’ün manevi kızı olan herkes tarafından Küçük Ülkü olarak bilinen ÇUKURLUOĞLU, Atatürk’ün çocuklara davranışı, gezileri ve son günlerine ilişkin anılarını anlatmaktadır.

5. Bölüm- Celal BAYAR yer almaktadır. Türkiye Cumhuriyeti’nin 3. Cumhurbaşkanı BAYAR, Milli Mücadele’de Atatürk’le gıyabi ilişkilerini ve Başvekilliği sırasındaki anılarını anlatmaktadır.

6. Bölüm- Cemal KUTAY yer almaktadır. KUTAY; Atatürk’e ilişkin gözlemlerini, anılarını ve Ankara’nın Cumhuriyet’in ilanından sonra şehirleşmesini anlatmaktadır.

7. Bölüm- Ömer Asım AKSOY yer almaktadır. Dil uzmanı AKSOY, Atatürk’ün dilin özleşmesi çalışmaları hakkında anıları ve görüşlerini anlatmaktadır.

8. Bölüm- Cevdet TOLGAY yer almaktadır. Atatürk’ün yaveri olan TOLGAY yaverlik yaptığı sırada hizmetleri, gözlemleri, kişisel anılarını ve Anadolu’ya geçişini anlatmaktadır.

9. Bölüm- Ahmet Şükrü ESMER yer almaktadır. Gazeteci ESMER, Atatürk’ün dış politikasına dair anılarını anlatmaktadır.

10. Bölüm- Tayfur SÖKMEN yer almaktadır. Hatay Reisi Cumhuru, Bağımsız Hatay Cumhurbaşkanı SÖKMEN, Hatay konusunu ve bağımsız milletvekilliğini ve Atatürk’le ilgili anılarını anlatmaktadır.

11. Bölüm- Cevat Memduh ALTAR yer almaktadır. Müzikolog ve sanat tarihçisi ALTAR, Atatürk’ün müzik ve sanat anlayışı, müzik alanında yapmak istediği değişiklikleri anlatmaktadır.

12. Bölüm- Nejat SANER yer almaktadır. Atatürk’ün döneminde İçişleri Bakanlığı yapmış Şükrü KAYA’nın Özel Kalem Müdürlüğü’nü daha sonra Ankara Radyosu Müdürlüğü yapmış olan SANER, Menemen Olayı ve Atatürk’ün son günlerine ilişkin anılarını anlatmaktadır.

13. Bölüm- Daniş KARABELEN yer almaktadır. Filistin cephesinde Atatürk’ün emrinde bulunan, Atatürk’ün Muhafız Alayı’nda görev yapan ve Atatürk’le yurt gezilerine katılan Emekli General KARABELEN anılarını anlatmaktadır.

14. Bölüm- Vasfi Rıza ZOBU yer almaktadır. Tiyatro sanatçısı ve yönetmeni ZOBU, Atatürk’ün din, millet, vatan sevgisi ve sanat görüşleri hakkında anılarını anlatmaktadır.

15. Bölüm- Vedat Nedim TÖR yer almaktadır. Matbuat Umum Müdürlüğü ve Ankara Radyosu Müdürlüğü yapan TÖR, Atatürk’le ilgili anılarını anlatmaktadır.

16. Bölüm- Yusuf Hikmet BAYUR yer almaktadır. Milletvekili ve Bakanlık yapmış BAYUR, Atatürk
Devrimleri ile ilgili anılarını anlatmaktadır.

17. Bölüm- Necati TURGAY yer almaktadır. Atatürk döneminde Yalova Çiftlikleri Müdürü olan TURGAY, Atatürk ile ilgili anılarını anlatmaktadır.

18. Bölüm- Benal ARIMAN yer almaktadır. Türkiye’nin ilk kadın Milletvekillerinden olan ARIMAN, milletvekilliği konusunu, Atatürk’le ilgili anılarını, Atatürk’ün Halkevleri ve parti çalışmalarını anlatmaktadır.

19. Bölüm- Kazım POLAT yer almaktadır. Atatürk’ün koruma polislerinden olan Emekli Baş komiser POLAT, İstanbul’a gelişlerinde yaptığı koruma hizmetlerini ve Savarona yatında Atatürk’ün son günleri ile ilgili anılarını anlatmaktadır.

20. Bölüm- Süreyya AĞAOĞLU ve Tezer TAŞKIRAN kardeşler yer almaktadır. İlk kadın avukat olan AĞAOĞLU ve Felsefe Bölümü mezunu uzun dönem Kars Milletvekilliği yapmış olan TAŞKIRAN Atatürk’le ilgili anılarını anlatmaktadırlar.

21. Bölüm- Mevlüd Baysal yer almaktadır. Atatürk köşklerinin bahçe mimarı, Çankaya Köşklerinin bahçe düzeninden sorumlu olan Mimar Baysal, Atatürk’le ilgili Çankaya ve Orman Çiftliği anılarını anlatmaktadır.

22. Bölüm- Sadık KUTLU ve Ali YALÇIN yer almaktadır. Atatürk’ün makam şoförü olan KUTLU Silifke Tekir Çiftliğinin kuruluşu ve Atatürk’ün gezilerini, köşkün aşçılığını yapan Ali YALÇIN da anılarını anlatmaktadır.

23. Bölüm- Feridun Cemal ERKİN yer almaktadır. Eski Dış İşleri Bakanlarından olan ERKİN, Atatürk’ün dış politika görüşü ve dış politikasına ilişkin anılarını anlatmaktadır.

24. Bölüm- Muhlis ERKMEN yer almaktadır. Tarım Bakanlarından ERKMEN, Atatürk’ün tarım politikaları ve köylü ilişkilerini içeren çalışmaları ve bu konularla ilgili anılarını anlatmaktadır.

25. Bölüm- Hıfzırahman Raşit ÖYMEN yer almaktadır. Eğitimci ÖYMEN, Atatürk’ün eğitim, öğretim ve çağdaş eğitim anlayışı hakkındaki anılarını anlatmaktadır.

26. Bölüm- Rukiye ERKİN yer almaktadır. Atatürk’ün manevi evladı olan ERKİN, Atatürk’ün Konya gezisi sırasında kendisini bulması ve manevi evladı olarak alması ile ilgili anılarını anlatmaktadır.

27. Bölüm- Zati Sungur yer almaktadır. Türkiye’nin dünya ölçüsünde illüzyonisti olan Sungur, mesleğini, Kurtuluş savaşını ve Atatürk’ün daveti ile kendisine yaptığı gösteri ve ilgili anılarını anlatmaktadır.

28. Bölüm- Cemal IŞIKSEL yer almaktadır. 1925 yılından 1938 yılına kadar Atatürk’ün yanından ayrılmayan IŞIKSEL, Atatürk’ün çektiği fotoğrafları ve anılarını anlatmaktadır.

29. Bölüm- Mithat TOROĞLU yer almaktadır. Kurtuluş Savaşı Gazisi olan, Çukurova Direnme Örgütü’nü kuran, Mersin Belediye Başkanlığı yapan, Belediye Başkanlığı sırasında sekiz kez Atatürk’ü ağırlayan TOROĞLU, Atatürk’ün Mersin seyahatleri, Belediyecilik hizmetleri ve Atatürk’ün köylülerle ilişkileri konularında anılarını anlatmaktadır.

30. Bölüm- Ethem Şevki Kepenek yer almaktadır. Gönüllü olarak Trablusgarp’a giden ve Atatürk’le birlikte burada yer alan Emekli Albay Kepenek, Atatürk’ün Trablusgarp'taki yaşantısını ve Kurtuluş Savaşı ile ilgili anılarını anlatmaktadır.

31. Bölüm- Agop DİLAÇAR yer almaktadır. Dil Araştırmacısı DİLAÇAR, Atatürk’ün dil çalışmaları, yeni kelimeler türetilmesi ve soyadlarının bulunmasına dair çalışmaları konusunda anılarını anlatmaktadır.

32. Bölüm- Jorge Blanco VILLALTA yer almaktadır. Arjantinli yazar, tarihçi VILLALTA, Atatürk ile ilgili yazdığı kitabı ve anılarını tercüman aracılığı ile anlatmaktadır.

33. Bölüm- Nezahat BAYSEL yer almaktadır. İstiklal savaşına iştirak eden ve Nezahat Onbaşı olarak bilinen BAYSEL, katılmadığı Büyük Taarruz dışında Kurtuluş Savaşı’nın tüm savaşlarını ve Atatürk’le görüşmesi ile ilgili anılarını anlatmaktadır.

34. Bölüm- Zühtü URAY yer almaktadır. Tıp Fakültesi mezunu, bankacılık ve sigortacılık konularında yurt dışına gönderilerek eğitim aldırılmış, Atatürk’ün Özel Kalem Müdürlüğünü yapmış, eski milletvekili, Atatürk Köşkü 2. Katibi URAY, hizmetinde bulunduğu yıllarda Atatürk’le ilgili anılarını anlatmaktadır.

35. Bölüm- Uluğ İĞDEMİR yer almaktadır. Türk Tarih Kurumu Başkanlığı yapmış İĞDEMİR, Atatürk’ün tarih anlayışı ve tarihe yaklaşımı konularındaki anılarını anlatmaktadır.

36. Bölüm- Mehmet Ali KAĞITÇI yer almaktadır. İzmir Kağıt Fabrikası’nın kurucusu olan KAĞITÇI, fabrikanın kuruluşu sırasında kağıt ithalatçılarının fabrikayı engelleme çalışmaları konusunu ve Atatürk ile ilgili anılarını anlatmaktadır.

37. Bölüm- Enver AKA yer almaktadır. Programda eski Senato Başkanlarından AKA’nın Kurtuluş Savaşı, özellikle Sakarya ve Büyük Tearuz’a ilişkin anıları ile yurt dışı görevlerinde dış dünyanın Türkiye’ye bakışına dair anılarına yer verilmektedir.

38. Bölüm- Fahri Özdilek yer almaktadır. Emekli General, Cumhuriyet Senatosu Milli Birlik Kurulu Başkanı Özdilek, Atatürk ile ilgili anılarını anlatmakta, Sakarya savaşında Atatürk’ün attan düşme olayına değinmektedir. Ayrıca Özdilek’in 27 Mayıs ve 12 Eylül hareketleri ile ilgili görüşlerine de yer verilmektedir.

39. Bölüm- Sadi IRMAK yer almaktadır. Eski Başbakanlardan Ordinaryüs Profesör IRMAK, Atatürk’ün dil çalışmalarını, Konya gezisi ile ilgili anılarını ve gerçek bir Atatürk’çünün niteliklerine dair görüşlerini anlatmaktadır.

40. Bölüm- Niyazi BANOĞLU yer almaktadır. Gazeteci ve tarih yazarı BANOĞLU, Atatürk’ün basınla ilişkileri ve Hatay sorunu ile ilgili anılarını anlatmaktadır.

41. Bölüm- Ahmet Adnan SAYGUN yer almaktadır. Kompozitör SAYGUN, Atatürk’ün çok sesli Türk müziğinin oluşturulması ve müzik konusuna bakışına dair anılarını anlatmaktadır.

42. Bölüm- Hans WILLBRANDT yer almaktadır. Bu bölümde Atatürk’ün yakın çevresinde bulunan, Almanya’nın Bonn kentinde yaşayan, Türkçe konuşan ve tarım uzmanı olan Hans WILLBRANDT; Atatürk dönemi tarım politikalarını ve Atatürk ile ilgili anılarını anlatmaktadır.

43. Bölüm- Afet İNAN yer almaktadır. Tarihçi Prof. Dr. Afet İNAN, Türk Tarih Kurumu’nu, çalışmalarını ve Atatürk’ün kadın haklarına ilişkin görüşleriyle ilgili anıları anlatmaktadır.

44. Bölüm- Selim ARU yer almaktadır. Atatürk dönemi Cumhurbaşkanlığı Özel Kalem 2. Katibi olan ARU, Atatürk ile çalışmalarını ve anılarını anlatmaktadır.

45. Bölüm- Selahattin GİZ yer almaktadır. Atatürk’ün fotoğrafçısı ve “Cumhuriyet” gazetesi fotoğraf muhabiri olan GİZ, bir fotoğrafçı gözü ile Atatürk’ün özelliklerini ve Onunla ilgili anılarını anlatmaktadır.

46. Bölüm- Fakihe ÖYMEN yer almaktadır. İlk kadın milletvekili ve tarih öğretmeni olan ÖYMEN, 1935 yılında yapılan seçimlerle TBMM’ye giren 18 kadın milletvekilinden biri olmasını, Atatürk’ün tarihe ve milletvekilliğine bakışını anlatmaktadır.

47. Bölüm- Vasfi Rıza ZOBU yer almaktadır. Tiyatro sanatçısı ve yönetmeni Vasfi Rıza ZOBU, Mustafa Kemal Atatürk’ün din üzerine düşüncelerini, vatan sevgisini, sanat ve sanatçı hakkında görüşlerini anılarından yola çıkarak açıklamaktadır.

48. Bölüm- Avustralyalı bir genç kızın 1922 yılında Mustafa Kemal Atatürk için yaptığı beste yer almaktadır. Beste Hikmet ŞİMŞEK tarafından önce içeriği ve yapılışı ile anlatılmakta ardından Hikmet ŞİMŞEK’in orkestra yönetiminde seslendirilmektedir.

49. Bölüm- Behçet Uz yer almaktadır. Atatürk döneminin İzmir Belediye Başkanlarından ve eski Sağlık Bakanlarından olan Uz, İzmir Fuarı, İzmir İktisat Kongresi ve Atatürk ile anılarını anlatmaktadır.

50. Bölüm- Sami YANARDAĞ yer almaktadır. Atatürk’ün Yaveri ve emekli Süvari Binbaşı YANARDAĞ, 1915 Çanakkale Savaşları sırasında ve 1927 ile 1930 yılları arasında Atatürk’ün yaverliği görevini yaptığı dönemle ilgili anılarını anlatmaktadır.

51. Bölüm- Mübeccel Nami DURU ve Fethiye OTMAN yer almaktadır. Atatürk’ün Selanik’ten yakın arkadaşı Kazım Nami DURU’nun oğlu Müzikolog DURU ve DURU’nun sınıf arkadaşı Müzik öğretmeni OTMAN Çankaya Köşkü’nde Konservatuvar öğrencileri olarak Atatürk’e verdikleri konserle ilgili anılarını ve Atatürk’ün çağdaş müzik ve müzik eğitimi konusundaki görüşlerini anlatmaktadır.

52. Bölüm- Arif Hikmet KOYUNOĞLU yer almaktadır. Malatyalı Koyunoğlu ailesinden Mimar KOYUNOĞLU, Atatürk döneminde yaptığı, bugün bile varlığını koruyan pek çok binayı nasıl yaptığını ve Atatürk’le ilgili anılarını anlatmaktadır.

53. Bölüm- Hilmi YÜCEBAŞ yer almaktadır. Gazeteci, yazar, edebiyat tetkikçisi YÜCEBAŞ, Atatürk’ün Tekirdağ gezisi ve Harf Devrimi sırasındaki çalışmaları ile ilgili anılarını anlatmaktadır.

54. Bölüm- Vasfi Rıza ZOBU yer almaktadır. Programda tiyatro sanatçısı ve yönetmeni Vasfi Rıza ZOBU, Mustafa Kemal Atatürk ile ilgili anılarını anlatmaktadır.

55. Bölüm- Mahmut BALER yer almaktadır. Fıkra ve sohbetleri ile Bal Mahmut olarak tanınan sanatçı BALER, Atatürk’e olan sevgisini ve O’nunla ilgili anılarını anlatmaktadır.

56. Bölüm- Sabiha GÖKÇEN yer almaktadır. Atatürk’ün manevi kızı, dünyanın ilk kadın savaş pilotu ve ilk Türk kadın pilot olan GÖKÇEN, Atatürk’le ilgili anılarını anlatmakta ve havacılık eğitimine başlamasını ve Atatürk’ün kendisine verdiği desteği aktarmaktadır.





Kaynak
Geçmişten Geleceğe Belgeler... Bilgiler... 1968/2008
TRT Arşiv Dairesi Başkanlığı, N. Beyhan Karadağ