2000’e Doğru Asmalımescit




Yapım Tarihi - 1999
Süresi - 00:30:00
Bölüm Sayısı - 11
Format - Belgesel, Renkli, Türkçe
Yayın Tarihi - 19.11.1999

Yönetmen - Tuhfe Tezel
Yapımcı - Nilay Günden
Yapım Yardımcısı - Meltem Özdural
Yönetmen Yardımcısı - Lale BAŞATLI
Kamera - Berkant Çolak, Ömer Erdem, Tevfik ÖBER
Sesçi - Medine BORAZAN, Şahin Sarıoğlu
Kurgu - Özlem BİRECİK, Nilay Yüksel, Turgay BELEN, Serap Fırat Mutlu, Cahide OĞULTÜRK, Deniz Çankaya, Berrin AYKÖSE, Öykü DOĞANTÜRK
Danışman - Uğur BAYDU, Fersa Acar
Metin Yazarı - Aydın Hatipoğlu
Seslendiren - Mümtaz Sevinç

İstanbul’un fethinden sonra Asmalımescit mahallesi ve Asmalımescit ‘te yaşananların anlatıldığı, sunuculuğunu Ressam Tayfur SANLIMAN’ın, danışmanlığını Çelik GÜLERSOY ile Giovanni SCOGNAMILLO’nun yaptığı on bir bölümden oluşan yapım.

1. Bölüm- Beyoğlu’nun 19. yüzyılın ikinci yarısına kadar uzanan tarihi, Beyoğlu, Pera, Galata bağları, fetihten sonra Türklerin İstanbul’a yerleşimi, Pera’nın yabancılar tarafından tercih edilmesi, 1740’da Asmalımescit adını alan bölgenin bu adı nasıl aldığı, burada yaşayan halkın yaptığı işler, Levanten sözcüğü ve Levantenlerin yaşam biçimleri görüntüler eşliğinde anlatılmaktadır.

2. Bölüm- Asmalımescit mahallesinin binaları ve yaşantısı ele alınmaktadır. 16. yüzyıldan itibaren nüfusu ve nüfus yapısı, 1699’dan itibaren Osmanlı’nın gücünü yitirmesi ile Avrupa kültürünün Pera’daki etkisi, burada yaşayan halklar ve yerleştikleri yerler, kültürlerini yaşatma biçimleri, Beyoğlu’nun kozmopolit, çok kültürlü yapısı, yerleşilen yerlerdeki mimari özellikler, Narmanlı Yurdu ve burada yaşamış önemli kişiler anlatılmaktadır. Programda Cengiz Bektaş, Feridun KESİL ve Ömer Uluç ile yapılan röportajlara yer verilmektedir.

3. Bölüm- Asmalımescit Türkleri ve uğraşıları, Yahudi ve Ermenilerin para piyasasını ellerinde tutmaları ve bunun ekonomiye etkisi, 1850’li yıllarda Osmanlı Devleti’nin bankerlere borçlanması, yabancıların ekonomik rahatlıkları, bu bölgede yabancılara hizmet veren oteller, 1870 yangını, yangın sonrası bugünkü çizgilerini alan semt, 1800 ve 1900’lü yıllarda halkın durumu ve yapısı, dönemin Tüneli, Aznavur Pasajı ve diğer işyerleri anlatılmaktadır. Programa Ressam Muzaffer Akyol ile Yazar Demir Özlü konuk olarak katılmaktadır.

4. Bölüm- Pera Palas anlatılmaktadır. Otelin yeri, 108 yıllık tarihi, Asmalımescit’e komşuluğu, anılar, kartpostallar, Orient Ekspress’in Ünlü yolcuları, otelde konaklayan ünlüler ve verilen hizmetler, otelin mimarisi, el değiştirmesi, kuruluşundan günümüze otel günlüğü görüntüler ve Cevat Bayındır’ın aktardığı bilgilerle anlatılmaktadır.

5. Bölüm- Türkiye’nin ilk güzellik yarışmasından, sessiz film dönemine, Şehir Tiyatrosu Dram bölümünden, bandolu mızıkalı Tepebaşı günlerine, Asmalımescit penceresi ve dış pencereden Asmalımescit; sadece Levantenler ve yabancı azınlıklar değil, burada yaşamış Türkler ve onların yaşantıları ile ele alınmaktadır. Programa Fethi NACİ ve Atıf Yılmaz konuk olarak katılmaktadır.

6. Bölüm- Cumhuriyet’in ilanından sonra adı İstiklal Caddesi olan eski adı ile Cadde-i Kebir’de, Beyoğlu’nda ve Asmalımescit’te bulunan Müslüman olmayan nüfusun azalması, eğlence yerleri, lokantalar, barlar ve sanat dünyasından önemli insanlar ve bu insanların buluştukları yerler ile sözü edilen mekanların bugünkü durumları ele alınmaktadır.

7. Bölüm- Mekanlar, buraya devam edenler, kendine özgü Usul ve terbiye anlayışı ile ele alınmaktadır. 1950’lerden sonra köyden kente göç olgusunun hızlı bir şekilde artması ve Asmalımescit’in kendi kaderine terk edilmesi, Elit pastanesinin, Nil lokantasının kapanışı, kapanan yerlerin yerine pek çok farklı işyerinin (oto tamircisi gibi) açılması sonucu Asmalımescit mozaiğinin bozulması anlatılmaktadır. Programa Yakup Aslan, Recep Gürgen, Niyazi AVCI ve Şaban SAHARYILDIZI konuk olarak katılmaktadır.

8. Bölüm- Beyoğlu’nda yaşayan Ressam Muzaffer Akyol’un Şehbender sokağında yaptığı çalışmalar, Narmanlı Yurdu’nda çalışan Ressam YURDUN ve Heykeltıraş Namık Denizhan çiftinin atölyeleri ve çalışmaları, Heykeltıraş Müfide Aksoy’un Asmalımescit sokağını eski günlerine döndürme çalışmaları ele alınmaktadır.

9. Bölüm- Asmalımescit hakkında basında çıkan yazılar, yaşamlarını burada sürdüren sanatçıların özellikle ressamların çalışma ortamları ve geçmişe duyulan Özlem ele alınmaktadır.

10. Bölüm- Tünel ve Tünel pasajı ile yaşamlarını burada sürdüren ve çalışmalarını burada yapan sanatçılara yer verilmektedir.

11. Bölüm- Pera’nın oluşumundan başlayıp, Tünelin oluşumuna kadar sol taraf yani Asmalımescit mahallesinin tanıtıldığı programın son bölümünde bu mahalleye gönül vermiş, yaşadıkları ve çalıştıkları mekanları burada güzelleştirmiş sanatçıların atölye ve yaşam mekanları kendileri ile yapılan röportajlarla ele alınmaktadır.



Kaynak
Geçmişten Geleceğe Belgeler... Bilgiler... 1968/2008
TRT Arşiv Dairesi Başkanlığı, N. Beyhan Karadağ