Yapım Tarihi - 2008
Bölüm Sayısı - 9
Süresi - 00:30:00
Format - Belgesel, Renkli, Türkçe, TRT Dış Yapım
Yayın Tarihi - 04.11.2008
Yönetmen - Turgut Söğüt
Yapımcı - Sencer Film, Ahmet Özcan, Selim Aytekin
Yapım Yardımcısı - Ramazan Mut
Yönetmen Yardımcısı - Esra Yıldız, Şeyma Aytekin, Sevra Mut
Kamera - Kamil Çatak
Sesçi - Davut Başyiğit
Kurgu - Umut Akar
Sanat Yönetmeni - Hakan Nazlı
Danışman - Prof. Dr. Ali Birinci, Dr. Ramazan Yıldırım
Metin Yazarı - Celal Kazdağlı
Senaryo - Celal Kazdağlı
Seslendiren - Bora Sivri
Özgün Müzik - Zülfü Beyhan
Dokuz bölümden oluşan bu yapım II. Meşrutiyet’in 100. yılı nedeniyle
hazırlanmıştır.
1. Bölüm- Kuleli Vakası ve I. Meşrutiyet, iktidar kavgaları, din-devlet
ilişkileri, darbeler ve özgürlük mücadelesinin ilk örnekleri, Meşrutiyet’e giden
sancılı yol, Osmanlı devletinin dış baskılara karşı çare araması, büyük bir
değişim sürecinin ilk adımları ve Meşrutiyet’e giden yolun öyküsü
anlatılmaktadır.
2. Bölüm- Osmanlı’yı paylaşamamanın adı olan Şark meselesi, 93 harbi,
İngiltere’nin değişen Osmanlı politikası, Abdülhamit devri, Jön Türklerin ilk
muhalif yayınları, ilk tartışmalar, yeni kavramlar ve yeni arayışlar
anlatılmaktadır.
3. Bölüm- Sultan Abdülhamit’e karşı gelişen Jön Türk muhalefetinin örgütlenme
çabası, İttihat Terakki Cemiyeti’nin kuruluşu, Jön Türklerin siyasi fikirleri,
fikir ayrılıkları ve ilk Jön Türk kongresi konuları işlenmektedir. Bu bölümde
ayrıca; Prens Sabahattin ve Ahmet Rıza grupları arasındaki ayrılık, İttihat
Terakki’nin fikirden eyleme geçme kararı ve Paris’ten Selanik’e Meşrutiyet
mücadelesinin sahaya inmesi de anlatılmaktadır.
4. Bölüm- İttihat Terakki’nin Rumeli’de ortaya çıkışı, muhalefetin
radikalleşmesi, fikir mücadelesinin silahlı eyleme dönüşmesi, Selanik ve
Manastır teşkilatlarında askeri okul öğrencileri ve genç subayların yer alması,
Reval buluşması sonrası Niyazi ve Enver Bey’lerin dağa çıkması, isyan günleri ve
Meşrutiyet’in ilan edilmesi anlatılmaktadır.
5. Bölüm- 24 Temmuz Meşrutiyet Bayramı, Selanik, İstanbul ve Anadolu’da
Meşrutiyet kutlamaları, Osmanlı eyaletlerinde, İslam dünyasında, İran, Rusya ve
Avrupa’da Meşrutiyet’in yankıları, İngiltere ve Rusya’nın tavır değişikliği,
Meşrutiyet’e karşı İngiliz siyaseti, Enver, Talat ve Cemal beylerin üçlü
liderliğinin Osmanlı yönetiminde söz sahibi olması konuları işlenmektedir.
6. Bölüm- 1908 yılında II. Meşrutiyet’in ilan edilmesi üzerine ortaya çıkan
tepkilerin 31 Mart ayaklanmasıyla sonuçlanması, 1909 yılında başlayan
ayaklanmanın Selanik’teki 3. Ordu’nun İstanbul’a girmesiyle sona ermesi,
sorumluların cezalandırılması ve İttihat Terakki Cemiyeti’nin iktidarı yeniden
eline alması anlatılmaktadır.
7. Bölüm- 31 Mart Olay’ından sonra, İttihat Terakki Cemiyeti’nin iktidara iyice
yerleşmesi, muhalefete karşı baskı politikasına başlaması, Cemiyet’in iyice
yıpranan şöhretinin Trablusgarp’ın işgaliyle tersine dönmesi, İtalyanlar’ın
Trablusgarb’ı işgali üzerine Cemiyet’in harekete geçmesi ve yüzlerce gönüllü
subayı gizlice Libya’ya göndererek direniş başlatması, bu direnişin Cemiyet’in
itibarını yenilemesi, patlayan Balkan Savaşı nedeniyle İstanbul’a dönmek zorunda
kalan subayların güçlü bir muhalefetle karşılaşmaları anlatılmaktadır. Bölümde
ayrıca; 1912 yılında İttihat Terakki’nin baskıları nedeniyle tarihe sopalı
seçimler olarak geçen seçimlerin yapılması ve Cemiyet’in iktidara tamamen
yerleşmesi de aktarılmaktadır.
8. Bölüm- Balkan Savaşı sonrası Rumeli’nin tamamen kaybedilmiş olması, İttihat
Terakki’nin, Osmanlı Devleti’nin ikinci başkenti olan Edirne’nin geri alınmasını
en önemli hedef olarak koyması, buna direnen ve Rumeli’den vazgeçilmesini
savunan Osmanlı bürokrasisine karşı Cemiyet’in çareyi darbe yapmakta bulması,
1913 yılında Enver ve Talat beylerin öncülüğünde toplanan Cemiyet üyelerinin
Babıali’yi basması, İttihat Terakki’nin kendi liderlerini önemli görevlere
getirmesi ve Osmanlı Devleti’nin son yıllarının kaderine hükmetmesi konuları
anlatılmaktadır. Bölümde; 1. Dünya Savaşı sonrası Osmanlı Devleti’nin Mondros
Ateşkes anlaşmasını imzalamak zorunda kalması, İttihat Terakki liderlerinin
ülkeyi terk etmeleri ve geri kalan kadroların Milli Mücadele’yi başlatarak
Cumhuriyet’e giden yolu açmaları da aktarılmaktadır.
9. Bölüm- 100. yılında II. Meşrutiyet belgeseli son bölümünde; yakın tarihin en
önemli 10. yılına hükmeden İttihat Terakki Cemiyeti, Osmanlı’nın son büyük
Sultanı II. Abdülhamit ve Meşrutiyet’ten Cumhuriyet’e giden yolda önemli
tartışmalar, İttihat Terakki Cemiyeti’nin bir Mason örgütü mü olduğu, Sultan
Abdülhamit’in baskıcı bir despot mu yoksa devleti batılı güçlere karşı koruyan
bir sultan mı olduğu, Meşrutiyet’ten Cumhuriyet’e miras olarak ne kaldığı gibi
sorulara cevap aranmaktadır.
Kaynak
Geçmişten Geleceğe Belgeler... Bilgiler... 1968/2008
TRT Arşiv Dairesi Başkanlığı, N. Beyhan Karadağ
TRT’den 100. yılında 2. Meşrutiyet belgeseli
Yakın tarihimizin en önemli dönüm noktalarından biri olan II. Meşrutiyet, 1908
yılında yaklaşık 60 yıllık bir mücadele sonunda ilan edilmişti.
Osmanlı devletinin son reform hamlesi olan meşrutiyet, ilk meclis, ilk anayasa,
ilk yenilikçi fikirler, ilk siyasi partiler ve bir çok modern demokratik kurum
ve kavramı siyasi gündeme sokmuştu.
Yeni Osmanlı’lar, Jöntürkler ve İttihat Terakki hareketinin bu uzun ve sancılı
hürriyet mücadelesi, TRT 1 ‘de yayınlanacak olan belgesel programda enine boyuna
anlatılıyor.
1859 Kuleli Vakası, I.Meşrutiyet’in ilanı, Yeni Osmanlılar, Sultan Abdulhamit-Mithat
Paşa çatışması, Jöntürkler- İstibdat ve hürriyet mücadelesi, İttihat Terakki,
isyan ve Meşrutiyet’in ilanı, 31 Mart ayaklanması, sopalı seçimler, Babıali
baskını, II. Dünya savaşı yılları, yenilgi ve Cumhuriyet’e giden yol gibi
başlıklar halinde anlatılan 9 bölümlük belgesel, bir çok akademisyen ve aydınla
söyleşiler yanında Paris, Berlin, Cenevre, Selanik, Manastır gibi yurt dışı
merkezlerde yapılan çekimlerle hazırlandı.
İlk bölümü TRT 1 ekranlarında 4 Kasım 2008 Salı akşamı 00:10’da ekrana gelecek
olan belgeselde, 1. meşrutiyete giden yolda önemli bir adım olan ve tarihte
fazla bilinmeyen Kuleli Vakası anlatılıyor.
Osmanlı devrinin ilk örgütlü askeri darbe girişimi olan Kuleli Vakası, Tanzimat
ve Islahat Fermanına karşı milli bir tepki hareketi olmakla birlikte, hürriyetçi
fikirlere sahip önder kadrosu ile de gizemli bir olay olarak tarihe geçmişti..
Sencer Film tarafından hazırlanan, yapımcılığını Ahmet Özcan ve Selim Aytekin,
yönetmenliğini Turgut Söğüt, Metin yazarlığını ise Celal Kazdağlı’nın üstlendiği
100. yılında II. Meşrutiyet belgeseli, yakın tarihe ilişkin bir çok yeni soruya
yeni cevaplar arıyor…
timeturk.com
Çarşamba, 05 Kasım 2008
En çok tartışılan yakın tarih olayları TRT`de
Osmanlı devletinin son dönemlerine damgasını vuran ve hala güncelliğini koruyan
olaylar TRT ekranlarında olacak.
Osmanlı devletinin son reform hamlesi olan meşrutiyet, ilk meclis, ilk anayasa,
ilk yenilikçi fikirler, ilk siyasi partiler ve bir çok modern demokratik kurum
ve kavramı siyasi gündeme sokmuştu.
Yeni Osmanlılar, Jöntürkler ve İttihat Terakki hareketinin bu uzun ve sancılı
hürriyet mücadelesi, TRT1'de yayınlanacak olan belgesel programda enine boyuna
anlatılıyor.
1859 Kuleli Vakası, I. Meşrutiyet`in ilanı, Yeni Osmanlılar, Sultan Abdulhamit-Mithat
Paşa çatışması, Jöntürkler- İstibdat ve hürriyet mücadelesi, İttihat Terakki,
isyan ve Meşrutiyet`in ilanı, 31 Mart ayaklanması, sopalı seçimler, Babıali
baskını, II. Dünya savaşı yılları, yenilgi ve Cumhuriyet`e giden yol gibi
başlıklar halinde anlatılan 9 bölümlük belgesel, bir çok akademisyen ve aydınla
söyleşiler yanında Paris, Berlin, Cenevre, Selanik, Manastır gibi yurt dışı
merkezlerde yapılan çekimlerle hazırlandı.
İlk bölümü TRT 1 ekranlarında 4 Kasım 2008 Salı akşamı 00:10`da ekrana gelecek
olan belgeselde, 1. meşrutiyete giden yolda önemli bir adım olan ve tarihte
fazla bilinmeyen Kuleli Vakası anlatılıyor.
Osmanlı devrinin ilk örgütlü askeri darbe girişimi olan Kuleli Vakası, Tanzimat
ve Islahat Fermanına karşı milli bir tepki hareketi olmakla birlikte, hürriyetçi
fikirlere sahip önder kadrosu ile de gizemli bir olay olarak tarihe geçmişti.
Sencer Film tarafından hazırlanan, yapımcılığını Ahmet Özcan ve Selim Aytekin,
yönetmenliğini Turgut Söğüt, Metin yazarlığını ise Celal Kazdağlı`nın üstlendiği
100. yılında II. Meşrutiyet belgeseli, yakın tarihe ilişkin bir çok yeni soruya
yeni cevaplar arıyor.
Haber10
100. Yılında II.Meşrutiyet
TRT GAP 4 Nisan 2009 Cumartesi 11:30
Cumhuriyet ve demokrasi tarihimizin en önemli dönemeci, cumhuriyetin demokrasi
ile taçlanarak daha güçlü ve
dinamik bir temele oturduğu 20.yy ın siyasi laboratuarı...
100. Yılında II. Meşrutiyet TRT-1'de...