Biyografi Belgeseli

Bir kişinin yaşamını anlatan belgesel türüdür. Genellikle yaşamı sona eren insanları anmak için yapılır, ancak yaşamı devam eden bir kişi için de biyografi belgeseli yapılabilir. Örneğin sanatçı kişiliği ile öne çıkmış bir kişi öldüğünde sanat yaşamı hakkında bilgi vermek için yapılabileceği gibi bir ülkenin yöneticisi olarak seçimleri kazanan kişinin hayatı hakkında bilgi vermek için de yapılabilir.


Zaman Çizelgesi

Kişinin yaşamının sadece bir dönemi ele alınabilir.
Kişinin doğumundan belgeselin çekildiği zamana kadar geçen süre ele alınabilir.
Kişinin doğumundan ölümüne kadar geçen süre ele alınabilir.


Yapımcı

Biyografi belgeseli çekilmesine ilginç bir kişi ve yaşam olduğuna inanan yönetmen, senarist veya araştırmacı karar verebilir.
Devletin yönetim birimleri veya kültür bakanlığı gibi sinemadan sorumlu kuruluş da sipariş verebilir. Örneğin ülkenin tüm sanatçılarının biyografi belgesellerinin çekilmesi istenebilir. Gelmiş geçmiş tüm başbakanlar için belgesel siparişi verilebilir.
Sivil toplum örgütleri, kuruluşlar da örnek yaşamların biyografi belgeselini çektirebilir.
Televizyon kuruluşları, yapım şirketleri gerek seri belgeseller, gerekse uygun gördükleri kişilerin biyografi belgeselini çekebilir.
Kendi belgeselinizi sipariş verip önemli bir belgesele çektirebilirsiniz.
Kendi belgeselinizi çekebilirsiniz. (Otobiyografi Belgeseli)


Biyografi Belgeseli Bakış Açısı

Objektif;

Yakın ailesi
Yakın arkadaşları
Eğitim gördüğü kişiler
Mesleki çevresi
Kendisi veya yaptığı iş hakkında araştırma yapanlar
Medya organlarında kendisi ile ilgili çıkan tüm yazılar (belgeli)

Sevmeyenleri
Eleştirenleri
Rakipleri
Kendisi veya yaptığı iş hakkında olumsuz yazı yazanlar (belgeli)
Medya organlarında kendisi ile ilgili çıkan tüm olumsuz yazılar (belgeli)

Propaganda Amaçlı;

Kişi hakkında olumlu veya olumsuz olarak sadece tek bakış açısıyla yapılan tüm belgeseller biyografi belgeseli olur ancak tehlikelidir, propaganda belgeseline dönüşebilir veya seyirci tarafından propaganda olarak algılanabilir. Örneğin bir siyasetçi kendi belgeselini yaptırabilir ve kendi isteği üzerine gerçekte olduğundan daha olumlu veya yönetmenin bakış açısı, siyasi düşüncesi doğrultusunda olumsuz gösterilebilir.
Bir kişinin sadece olumlu yanlarını veya olumsuz yanlarını göstererek yapılan belgeseller propaganda belgeselidir.

Belgeseli çekilen kişi yaşıyorsa bizzat kendisi çekilebilir, ancak tüm hayatını kendisinin anlatması yanlış olur. Örneğin hayatındaki bir önemli dönüm noktası veya olay ''Bu nasıl gerçekleşti'' diye kendisine anlattırılabilir. Bunun basit psikolojik bir açıklaması var. Birçok kişi kendisi hakkında olumsuz şeyler söylemez. Devamlı ben şöyleydim, böyle şeyler yaptım şeklindeki ifadeleri seyirci gözünde propaganda etkisi yaratabilir.






Belgeseli çekilen kişi ölmüşse geleneksel veya dini nedenlerle arkadan konuşulmaz diye olumsuz yönlerini vermemek yanlış olur. Bu şekilde belgesel çekmek yerine belgeselin hiç çekilmemesi daha iyi olacaktır.





Biyografi Belgeseli Çekim Teknikleri

Doğal Mekanlar
Stüdyo
Chromakey
Animasyon




Biyografi Belgesellerinde Etik Değerler

Delil
Belge












Kaynak
Belgesel Filmin Yapısal Gelişimi ve Türkiye'ye Yansıması
Yrd. Doç. Dr. Simten Gündeş Öngören